Κόπτες Αιγύπτου: Η Αθήνα πιέζει το Σινά να ενδώσει

Κόπτες Αιγύπτου: Η Αθήνα πιέζει το Σινά να ενδώσει

Από την Coptic Solidarity

Την αλληλεγγύη τους στη Μονή Σινά εκφράζουν οι Κόπτες της Αιγύπτου του εξωτερικού, σε δημοσίευμα της «Coptic Solidarity», στις 29 Οκτωβρίου στην αγγλική γλώσσα. Στο δημοσίευμα εκφράζονται ζωηρές ανησυχίες ότι παρασκηνιακά ο νέος Ηγούμενος δέχεται πιέσεις να συναινέσει στην αλλαγή του ιδιοκτησιακού καθεστώτος της περιουσίας της Μονής. Καταγγέλλεται, μάλιστα, ότι η κυβέρνηση των Αθηνών «φαίνεται να μη στέκεται πλέον ως ο σταθερός προστάτης του αιώνιου στάτους της Μονής». Το κείμενο το αντλήσαμε μεταφρασμένο από τη σελίδα φέισμπουκ του Μάρκου Μπόλαρη. Συνοψη του κειμένου, που παραθέτουμε ολόκληρο εδώ, δημοσιεύθηκε στη “Χριστιανική” της 6.11.2025 . Details

Σεβ. Χίου Μάρκος: Η υγεία εθνική και όχι μόνο κοινωνική υπόθεση για τα νησιά μας

Σεβ. Χίου Μάρκος: Η υγεία εθνική και όχι μόνο κοινωνική υπόθεση για τα νησιά μας

Ο Μητροπολίτης Χίου κ. Μάρκος κατά τον αγιασμό τον οποίο τέλεσε στα εγκαίνια του νέου Τμήματος Επειγόντων Περιστατικών του Νοσοκομείου Χίου πριν το τέλος της ακολουθίας, απευθυνόμενος στον υπουργό Υγείας κ. Άδωνι Γεωργιάδη, έθεσε βασικά αιτήματα της περιφερειάς του, των οποίων ζήτησε την ικανοποίηση. Τόνισε ιδιαίτερα το θέμα της υγειονομικής περίθαλψης, προκειμένου η ύπαιθρος να μην αδειάσει από ανθρώπους, συγκρίνοντας τη σημασία των δαπανών για την υγεία στις παραμεθόριες περιοχές όπως η Χίος, με τη σημασία των αμυντικών δαπανών.

Ειδικότερα, ο κ. Μάρκος τόνισε τα εξής:     

“Ως ποιμένας της τοπικής Εκκλησίας, της Χίου, των Ψαρών και των Οινουσσών, θα μού επιστρέψετε να σας υπενθυμίσω, ή καλύτερα να συνηγορήσω: Είπατε, ορθά, ότι τα τελευταία χρόνια έχουν γίνει βήματα στα θέματα της υγείας. Σας ευχαριστούμε. Αλλά μένουν και άλλα βήματα Ο νιικητής των οκτακοσίων μέτρων δεν είναι αυτός που κάνει το καλύτερο πέρασμα στα τετρακόσια μέτρα. Αν σταματήσει εκεί θα ακυρωθεί. Πρέπει να κάνει και τον δεύτερο γύρο, να τερματίσει και να κάνει τον καλό χρόνο. Περιμένουμε, λοιπόν, με την επιστροφή σας στην Αθήνα, να υλοποιήσετε, ως οίον δε τάχιστα, τα αιτήματα που αφορούν τόσο το νοσοκομείο μας, όσο και τις πυρόπληκτες ξεχασμένες περιοχές της Αμανής. Για μας, για την Εκκλησία μας, ο Χριστός δεν ήρθε για να σώσει όλον τον κόσμο, αλλά για να σώσει τον κάθε άνθρωπο ξεχωριστά. Άρα, ο αριθμός των ιατρών που διακονεί τους ανθρώπους μας πρέπει να είναι ο ίδιος και για τους χίλιους και για τον έναν άνθρωπο. Και το λέο τούτο, διότι ενώ σε άλλες περιοχές της παρίδος μας η υγεία είναι΄κοινωνικό αγαθό, επιτρέψτε μου να πω ότι για μας εδώ, για τον τόπο μας, είναι και εθνικό αγαθό. Μαζί με τις αμυντικές δαπάνες, υπολογίστε και τις υγειονομικές. Όσο καλά όπλα και αν έχουμε, αν δεν έχουμε ανθρώπους πάνω στα νησιά, είναι τα πράγματα λίγο δύσκολα. Προσεύχομαι στο Θεό να σας δώσει τη δύναμη, εκείνα τα οποία ο φιλήσυχος, φιλοπρόοδος και φιλειρηνικός χιώτικος λαός, από την πρωτεύουσα μέχρι τα χωριά παρακαλεί και δικαιούται να γίνουν”.     

 

Πρόβλημα πρωτίστως πνευματικὸ ἡ θεοποίηση τῶν ἀγορῶν καὶ τῆς κερδοσκοπίας

Πρόβλημα πρωτίστως πνευματικὸ ἡ θεοποίηση τῶν ἀγορῶν καὶ τῆς κερδοσκοπίας

Σεβασμιώτατε, ἀγαπητοὶ ἀδελφοὶ καὶ φίλοι
Θὰ ἤθελα νὰ εὐχαριστήσω κατ’ ἀρχὴν τὴν Ἱερὰ Μητρόπολη γιὰ τὴ φιλοξενία τῆς ἐκδήλωσής μας.
Ἀπὸ τὸ ξεκίνημα τοῦ Κινήματός μας καὶ τῆς ἐφημερίδας του τὸ 1953, εἶχε ξεκαθαριστεῖ στὴν ἱδρυτικὴ πράξη τῆς 29ης Νομεβρίου, ὅτι πηγὴ ἔμπνευσης τῆς δράσης μας ἦταν τὸ κοινωνικὸ μήνυμα τοῦ Εὐαγγελίου καὶ εἰδικότερα, ἡ λειτουργία τῆς πρώτης χριστιανικῆς κοινότητας τῶν Ἱεροσολύμων καὶ ἡ «διακονία τῶν τραπεζῶν» ποὺ περιγράφεται στὶς Πράξεις τῶν Ἀποσόλων.
Ὄχι ἐπειδὴ κρίνουμε ὅτι ὑποκαθιστοῦμε τὸ ἔργο τῶν «ἑπτὰ διακόνων», ἀλλὰ ἐπειδὴ ἡ ἐκλογή τους ἔγινε γιὰ νὰ ἀποτρέπονται οἱ ἀδικίες. Ἔτσι κι ἐμεῖς πιστεύουμε ὅτι οἱ Χριστιανοὶ δὲν μποροῦν νὰ ἀδιαφοροῦν γιὰ τὴν ἀδικία ποὺ ὑπάρχει στὸν κόσμο καὶ ὅτι πρέπει ἐνεργὰ νὰ τὴν καταπολεμοῦν.
Ταυτόχρονα, ἡ «διακονία τῶν τραπεζῶν» εἶναι διακριτὴ ἀπὸ τὴ «διακονία τοῦ λόγου», ἡ ὁποία ἀνήκει στὴν Ποιμαίνουσα Ἐκκλησία. Ἡ δεύτερη πράξη τῆς Διοικούσας Ἐπιτροπῆς μετὰ τὴν ἱδρυτικὴ περιλάμβανε ἀπόφαση, ἡ ἵδρυση τοῦ κινήματός μας νὰ ἀνακοινωθεῖ στὴν Ἱερὰ Σύνοδο.
Ἡ φωνή μας ἦταν πάντοτε ἀνεξάρτητη, μὲ ὅσες θυσίες αὐτὸ συνεπάγεται. Ὅμως, πάντοτε λειτουργήσαμε μὲ ἄξονα τὸν σεβασμὸ πρὸς τὴν Ποιμαίνουσα Ἐκκλησία. Στὶς περιοδεῖες τῶν στελεχῶν μας, πάντοτε ἐπιδιωκόταν ἡ ἐπικοινωνία μὲ τὸν τοπικὸ Ἐπίσκοπο. Ὁ ἀδ. Ζώης Μεταξᾶς, παλαίμαχο στέλεχός μας ποὺ τὸ 1960 αύτοθυσιαστικὰ παραιτήθηκε ἀπὸ τὴ θέση του ὡς δάσκαλος στὸ Δημόσιο καὶ ἀφιερώθηκε στὴ διάδοση τοῦ μηνύματος τῆς Χριστιανικῆς Δημοκρατίας, στὸ πρόσφατο βιβλίο του «Ἄγγιγμα Μνήμης» ἀφιερώνει ἕνα κεφάλαιο γιὰ τὴ θετικὴ στάση τῆς διοικούσας Ἐκκλησίας στὰ περιοδεύοντα στελέχη τὴν περίοδο 1960-1967.
Ἐξαρχῆς ἔχουμε διακηρύξει ὄτι ἡ ρίζα τοῦ κοινωνικοῦ προβληματος εἶναι πνευματική, ἐπειδὴ προϋπόθεση γιὰ μιὰ κοινωνία έλεύθερη καὶ δίκαιη εἶναι ἡ χριστιανικὴ ἐντολὴ τῆς ἀγάπης πρὸς τὸν πλησίον. Ὅπως ἔγραφε ὁ χριστιανὸς κοινωνικὸς ἀγωνιστὴς Μαρίνος Ἀντύπας τὸ 1907, ἐὰν ἡ παραγγελία τοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ «ἀγάπα τὸν πλησίον σου ὡς σεαυτὸν…..ἐφαρμοσθῆ ποτέ, οἱ ἄνθρωποι θὰ ὦσιν ἀδεφοὶ καὶ ἡ χαρὰ καὶ τὸ μειδίαμα θὰ βασιλεύσωσι μεταξύ των ἀντὶ τῶν δακρύων καὶ τοῦ αἵματος».
Ἀπὸ καιρό, ἄνθρωποι μὲ αὐξημένη εὐασθησία, ὅπως ὁ ἱδρυτὴς τῆς ἐφημερίδας καὶ τοῦ κινήματός μας Νίκος Ψαρουδάκης, ὁ Φώτης Κόντογλου καὶ ἄλλοι ἐπισήμαιναν ἐδῶ καὶ δεκαετίες ὅτι ἡ κοινωνία κυριαρχεῖται ἀπὸ τὸ νόμο τῆς Ζούγκλας. Ὁ Νίκος Ψαρουδάκης στὴ δεκαετία τοῦ 1970, ἔκανε ἤδη λόγο ὅτι γιορτάζουμε «Χριστούγεννα χωρὶς Χριστό», μὲ τὴν ἔννοια ὅτι ὁ καταναλωτισμὸς εἶχε ἤδη παραμερίσει τὴν πνευματικὴ σημασία τῆς μεγάλης αὐτῆς γιορτῆς.
Σήμερα, τὰ προσχήματα ἔχουν πέσει ἐντελῶς, μὲ τὴν ἀγορὰ νὰ λειτουργεῖ πιὰ ὡς νέα θεότητα. Ὁ οἰκονομικὸς νεοφιλελευθερισμὸς δὲν εἶναι ἁπλὰ ἕνα οἰκονομικὸ σύστημα, ἀλλὰ ἐπιβάλλει πολιτισμό, ἀξίες, ἀκόμα καὶ νέο άνθρωπότυπο.
Ἡ ἐφημερίδα καὶ ἡ ἰστοσελίδα μας φιλοξενοῦν σχετικοὺς προβληματισμοὺς ποὺ δὲν εἶναι εὐρύτερα γνωστοὶ στὴν Ἑλλάδα]θςΘὰ ἀναφερθοῦμε ἐνδεικτικὰ σὲ δύο σύγχρονους φιλοσόφους, ποὺ δὲν δηλώνουν θρησκευόμενοι:
Ἡ Γαλλίδα φιλόσοφος Καελὰ Γκιλεσπί θεωρεῖ ὅτι τό σύστημα καλλιεργεῖ τὴ δημιουργία ἑνός νέου τύπου ἀνθρώπου, τήν ὁποία συγκρίνει μὲ προσηλυτισμό σὲ νέα θρησκεία. Μιὰ διαδικασία ἀντίστροφη μὲ αὐτὴ ποὺ περιγράφει ὁ ἀπόστολος Παῦλος στὴν Πρὸς Κολασσεῖς ἐπιστολή (γ’ 11): «ἀπεκδυσάμενοι τὸν παλαιὸν ἄνθρωπον σὺν ταῖς πράξεσιν αὐτοῦ, καὶ ἐνδυσάμενοι τὸν νέον τὸν ἀνακαινούμενον εἰς ἐπίγνωσιν κατ᾽ εἰκόνα τοῦ κτίσαντος αὐτόν, ὅπου οὐκ ἔνι Ἕλλην καὶ ᾽Ιουδαῖος, περιτομὴ καὶ ἀκροβυστία, βάρβαρος, Σκύθης, δοῦλος, ἐλεύθερος, ἀλλὰ τὰ πάντα καὶ ἐν πᾶσι Χριστός».
Στὴν προκειμένη περίπτωση, βρίσκεται σὲ ἐξέλιξη ἡ δημιουργία ἑνὸς νέου τύπου ἀνθρώπου ποὺ δὲν ὀφείλει τίποτα στὴν κοινότητα, ἀλλὰ ἀντίθετα ἐκείνη τοῦ ὀφείλει λόγω τῆς ἰδιότητάς του ὡς παραγωγοῦ πλούτου. Μιὰ ἱστορικὴ διαδικασία κατασκευῆς ἀπολιτικοῦ ἀνθρώπου, τῆς ὁποίας ὁ σύγχρονος ἄνθρωπος εἶναι τὸ τελικὸ προϊόν. Αὐτὸς ὁ ἄνθρωπος, ποὺ ἀπολαμβάνει μιὰ χιμαιρικὴ μεταπολιτική ἐλευθερία, εἶναι ἀπαραίτητος γιὰ τὴν ἀνάπτυξη τοῦ «ὑπερφιλελευθερισμοῦ». Ἔχει μάθει νὰ πιστεύει ὅτι ὅσο κάποιος ἀποδεσμεύεται, τόσο ἡ ἐλευθερία του αὐξάνεται».
Τὴν ἀντιστροφή τῶν ἀξιῶν ποὺ ἐπιβάλλει τὸ κυρίαρχο οἰκονομικὸ σύστημα τοῦ νεοφιλελευθερισμοῦ ἀναδεικνύει καὶ ὁ Γάλλος φιλόσοφος καὶ συγγραφέας Ντανί- Ρομπὲρ Ντιφοὺρ ποὺ παραπέμπει στὶς ἀντιλήψεις τοῦ ἀγγλοολλανδοῦ φιλοσόφου Μπέρναρντ ντὲ Μάντεβιλ , σύγχρονου καὶ ὁμοϊδεάτη τοῦ θεωρητικοῦ τοῦ οἰκονομικοῦ φιλελευθερισμοῦ Ἄνταμ Σμίθ. Σύμφωνα μὲ τὸν Μάντεβιλ, ποὺ προχώρησε παραπέρα, χωρὶς ἰδιωτικὲς κακίες δὲν ὑπάρχει δημόσιο ὄφελος.
Στὸ ἔργο του “Ὁ θρύλος των μελισσῶν”, ὁ ντὲ Μάντεβιλ περιγράφει μιὰ κοινότητα μελισσῶν ποὺ ἄκμαζε, μέχρι ποὺ ξαφνικὰ οἱ μέλισσες ποὺ τὴν ἀποτελοῦσαν ἔγιναν τίμιες καὶ ἐνάρετες. Χωρίς την ἐπιθυμία γιὰ προσωπικὸ ὄφελος, πλουτισμὸ καὶ ἰσχύ, ἡ οἰκονομία τους κατέρρευσε καὶ οἱ μέλισσες ποὺ ἀπόμειναν πῆγαν νὰ ζήσουν ἁπλὲς ζωὲς σὲ ἕνα κούφιο δέντρο. Ὁ Μάντεβιλ εἶχε φτάσει στὸ σημεῖο νὰ ἐπικρίνει την ὕπαρξη σχολείων γιά την ἐπιμόρφωση των φτωχῶν (“charity schools”), ἐπειδὴ ἡ μόρφωση θά τοὺς δημιουργοῦσε περισσότερες ὑλικὲς ἀνάγκες.
Ὁ Ντιφούρ ἀποκαλεῖ τὸν οἰκονομικὸ νεοφιλελευθερισμὸ “μαντεβιλιανό σύστημα”, θεωρώντας ὅτι σὲ αὐτή τὴν ἀντιστροφὴ τῶν ἀξιῶν καὶ τῆς πραγματικότητας βρίσκεται το θεμέλιο του σημερινοῦ νεοφιλελευθερισμοῦ, ποὺ μεταμορφώνει βαθιά την κοινωνία. Ἀφοῦ οἱ ἀτομικὲς κακίες παράγουν δημόσια ἀρετή, κατ’ ἐπέκταση, πρέπει νὰ ἐμπιστευτοῦμε τὴν Πολιτεία στοὺς χειρότερους ἀνθρώπους. Τὰ ἄτομα δὲν ὑπάρχουν κἄν, εἶναι σκλάβοι μιᾶς ἰδεολογίας πού τὰ κάνει καταναλωτές, ἐγωιστὲς καὶ ἀγελαίους (“πρόβατα” μέ τὴν κακὴ ἔννοια τῆς ἀβουλίας), ἐγκλωβισμένους στὸν ἑαυτό τους καὶ ἀπελπισμένα προσκολλημένους στὸ πλαίσιο ἀναφορᾶς τῆς ἀτομικῆς τους ταυτότητας.
Στὸ τελευταῖο αὐτὸ σημεῖο ἀνάγεται προφανῶς καὶ ἡ ἄνθιση του ἀτομικοῦ δικαιωματισμοῦ, ποὺ ὑποκαθιστᾶ τὴν προτεραιότητα του ἀγώνα γιά τα κοινωνικὰ δικαιώματα καὶ ταυτόχρονα λειτουργεῖ διχαστικά στὴν κοινωνία.
Στὸ βιβλίο του “Ἡ ἀγορά-θεός -ἡ φιλελεύθερη πολιτιστικὴ ἐπανάσταση”, (Le Divin Marché-La révolution culturelle libérale ), ἐπιχειρεῖ νὰ δείξει ὅτι οἱ ἄνθρωποι βρίσκονται ὑπό την ἐπιρροὴ μιᾶς νέας κατακτητικῆς θρησκείας, τῆς θρησκείας τῆς Ἀγορᾶς, ποὺ λειτουργεῖ στὴ βάση της θέσης τοῦ Μπέρναρντ ντὲ Μάντεβιλ, ὅτι «Οἱ ἰδιωτικὲς κακίες δημιουργοῦν δημόσια ἀρετή», ἕνα “θαῦμα” ποὺ ἀνάγεται στὸ «ἀόρατο χέρι», τὸ ὁποῖο κατά τὸν Άνταμ Σμίθ, ρυθμίζει αὐτόματα την ἀγορὰ καὶ ἐκλαμβάνεται ὡς ἕνα εἶδος “θείας πρόνοιας”. Στὸ βιβλίο ἀναλύονται διεξοδικὰ οἱ καταστρεπτικὲς συνέπειες αὐτῆς τῆς δοξασίας ποὺ ἐπικυριαρχεῖ στὶς μέρες μας
Στὸ βιβλίο “Ὁ ἀπόλυτος ἐγωισμὸς – Στὴ διεστραμμένη Πολιτεία- φιλελευθερισμὸς καὶ πορνογραφία”. (Égoïsme absolu- Dans La Cité perverse – libéralisme et pornographie) προβάλλει τὴ θέση ὅτι ἡ οἰκονομικὴ καὶ χρηματοπιστωτική κρίση ποὺ ξεκίνησε τὸν Ὀκτώβριο του 2008 εἶχε τουλάχιστον ἕνα ὄφελος. Ἀποκάλυψε τοὺς διεστραμμένους μηχανισμοὺς ποὺ διέπουν τὴ λειτουργία της Πολιτείας σήμερα. Ζοῦμε σὲ ἕνα σύμπαν ποὺ ἔχει κάνει πρωταρχικὴ ἀρχή τον ἐγωισμό, τὸ προσωπικὸ συμφέρον, τὴν ἀγάπη γιά τον ἑαυτό μας.
Αὐτὴ ἡ ἀρχὴ διέπει πλέον κάθε συμπεριφορά, ἀπό τοὺς ὑπερπλουσίους ἕως τὶς συμμορίες ἀνηλίκων παραβατῶν. Μᾶς ὁδηγεῖ νὰ ζήσουμε σὲ μιὰ διεστραμμένη Πολιτεία. Πορνογραφία, ἐγωισμός, ἀμφισβήτηση ὅλων τῶν νόμων, ἀποδοχὴ τοῦ κοινωνικοῦ δαρβινισμοῦ, ἐργαλειοποίηση τῶν ἄλλων: Ἕνας κόσμος ποὺ τείνει πρὸς τὸ σαδισμό, στὴ βάση μιᾶς “συμμαχίας” τοῦ Ἄνταμ Σμὶθ καὶ τοῦ Μαρκησίου ντὲ Σαντ, ὁ ὁποῖος στὰ ἔργα του ἔχει προβάλει πῶς θὰ ἦταν ἕνας κόσμος ποὺ λειτουργεῖ στὴ βάση τοῦ ἀπόλυτου ἐγωισμοῦ. Ἡ παλιὰ ἠθικὴ τάξη ποὺ ἐπέβαλλε σὲ ὅλους νὰ καταστέλλουν τὶς παρορμήσεις καί τὶς ἐπιθυμίες τους, ἔχει ἀντικατασταθεῖ μιὰ νέα τάξη πού τοὺς ἐνθαρρύνει νὰ ἐκτεθοῦν, ὅποιες κι ἂν εἶναι οἱ συνέπειες.
Ἐμεῖς θὰ λέγαμε, ὅτι ὁ ὑλισμὸς περνᾶ σὲ νέα φάση περαιτέρω ἐξαχρείωσης. Ἀφοῦ πρῶτα ὁ ἄνθρωπος χειραγωγήθηκε νὰ πιστεύει ὅτι δὲν ὀφείλει τίποτα στὸ Θεό, τώρα χειραγωγεῖται νὰ πιστεύει ὅτι δὲν ὀφείλει τίποτα στὸ συνάνθρωπο του.
Μὲ συμπληρωματικὸ ἐποικοδόμημα τὸν δικαιωματισμό, ὁ ὁποῖος εἶναι χρήσιμος στὴ νέα τάξη πραγμάτων γιατὶ διχάζει καὶ ἀποπροσανατολίζει. Ὅπως καί τὸ ἐθνοκεντρικὸ μίσος, ποὺ ἐπίσης εἶναι σύμπτωμα τῆς ἀτομοκρατούμενης κοινωνίας καὶ ἀντίθετο μέ τὸ Εὐαγγέλιο. Μέ τὶς δύο τάσεις νὰ προκαλοῦν τὴν ἀποσύνθεση τῆς κοινωνίας καί τὴ μετάλλαξη της σὲ ἕνα εἶδος ἀρχιπελάγους ἀλληλομισούμενων «νησίδων», δηλαδὴ ἀτόμων καὶ κλειστῶν ὁμάδων.
Ἐπιπροσθέτως, θὰ ἀναφερθοῦμε στὸν προβληματισμὸ τοῦ κοινωνιολόγου Ἐμμανουελ Τόντ, ποὺ ἐνῶ δὲν εἶναι θρησκευόμενος, ἀνησυχεῖ γιὰ τὴν ραγδαία περιθωριοποίηση τῶν χριστιανικῶν παραδόσεων στὴν Εὐρώπη καὶ προβληματίζεται γιὰ τὸ τί θα καλύψει τὸ κενὸ ποὺ ἔχει δημιουργήσει αὐτὸς ὀ μηδενισμός.
Ἡ ἀποξένωση ἀπὸ τὴ χριστιανικὴ διδασκαλία καὶ παράδοση, ὡς ἀποτέλεσμα τοῦ ὑλιστικοῦ ἀτομοκεντρισμοῦ εἶναι ὅλο καὶ πιὸ φανερὴ στὶς δυτικοευρωπαϊκὲς κοινωνίες ποὺ ἔχουμε ὡς πρότυπο. Ἂν στὴν Ἀλβανία τὶς ἐκκλησίες τὶς ἐκλεισε μὲ τὸ στανιὸ τὸ ἀθεϊστικὸ καὶ ὑλιστικὸ καθεστὼς τοῦ Ἐνβὲρ Χότζα, ἡ διαδικασία αὐτὴ συντελεῖται ἐκ τῶν πραγμάτων στὶς δυτικὲς κοινωνίες, ἐλλείψει πιστῶν λόγω τῆς ἅλωσης τῆς ἀνθρώπινης ψυχῆς ἀπὸ τὸν ὑλισμό. Ὅλο καὶ αὐξάνουν οἱ χῶροι ποὺ ἐνῶ λειτουργοῦσαν ὡς ναοὶ μετατρέπονται σὲ ἄλλου τύπου χώρους, ὅπως καταστήματα. Ἀκόμα καὶ μοναστήρι διαφημίζεται στὸ διαδίκτυο ὡς ξενοδοχεῖο πολυτελείας.
Ἀπὸ τὰ παραπάνω εἶναι προφανές, ὅτι τὸ πρόβλημα τῆς θεοποίησης τῶν ἀγορῶν καὶ τῆς κερδοσκοπικῆς δραστηριότητας δὲν εἶναι μόνον οἰκονομικὸ καὶ πολιτικό, ἀλλὰ πρωτίστως πνευματικὸ καὶ πρώτη προτεραιότητα γιὰ τοὺς Χριστιανούς. Ἰδίως ὅταν οἱ εὐρωπαϊκὲς κοινωνίες ποὺ ραγδαῖα ἀποχριστιανοποιοῦνται προβάλλονται ὡς πρότυπα πρὸς μίμηση.
Τὴν ἀνάδειξη αὐτῆς τῆς διάστασης ἔχει στόχο ἡ παροῦσα ἐκδήλωση.

Οι Χριστιανοί ενώπιον της καινοφανούς θεότητας των αγορών και των αξιών / αξιώσεών της

Οι Χριστιανοί ενώπιον της καινοφανούς θεότητας των αγορών και των αξιών / αξιώσεών της

Με αυτό το θέμα η «Χριστιανική», σε συνεργασία με τη Μητρόπολη Περιστερίου, οργάνωσε Ημερίδα, την Τρίτη 11 Νοεμβρίου 2025, στις 6:00 μ.μ. στο Αμφιθέατρο του Επισκοπείου της Ιεράς Μητροπόλεως Περιστερίου.

Η εκδήλωση άρχισε με καλωσόρισμα του σεβ. Μητροπολίτη Περιστερίου κ. Γρηγορίου 00:00:15-00:02:48

Ακολούθησε χαιρετισμός του Προέδρου της Χριστιανικής Δημοκρατίας Γιάννη Ζερβού 00:02:48-00:15:18

Την εκδήλωση συντόνισε ο διευθυντής της “Χριστιανικής” Κωνσταντίνος Μπλάθρας 00:15:18-00:28:04

Ομιλητές: Κώστας Καμαριάρης συγγραφέας παρουσιαστής θεάτρου σκιών 00:28:04-00:51:56

Θανάσης Ν. Παπαθανασίου, διευθυντής του περιοδικού “Σύναξη” και αναπληρωτής καθηγητής της Ανώτατης Εκκλησιαστικής Ακαδημίας Αθήνας 00:51:56-01:24:11

π. Ευάγγελος Παπανικολάου. Ιερέας, θεολόγος, ιατρός και συγγραφέας 01:24:11-01:53:00

Ακολούθησε συζήτηση

Η Ημερίδα είχε στόχο να απομυθοποιήσει την κυριότερη θεότητα του σήμερα, την ελεύθερη αγορά, την αγορά παραδομένη, με άλλα λόγια, στο τραπεζικό-τοκογλυφικό κεφάλαιο. Ένα κεφάλαιο που με το σύστημά του, (το τοκογλυφικό χρηματοπιστωτικό σύστημα) επιβάλει ως αρετές την απληστία και την ασυδοσία και απενοχοποιεί την εκμετάλλευση του συνάνθρωπου αντικαθιστώντας την Αγάπη, η οποία με την αυτοθυσία της αγκαλιάζει όλους κι όλα, με μερικότερες κι ελλιπείς έννοιες όπως η (αδιάφορη για τον πλησίον) “ανοχή” ή η “συμπερίληψη” κι άλλες παρόμοιες. Θυμίζουμε ότι ο τόκος και τα άδικα κέρδη του είναι με έμφαση κατακριτέα από τους μεγάλους Πατέρες της Εκκλησίας.

Το υποχρεωτικό ακριβό αμερικανικό lng εξαθλιώνει τους λαούς της Ευρώπης

Το υποχρεωτικό ακριβό αμερικανικό lng εξαθλιώνει τους λαούς της Ευρώπης

Οι καταστρεπτικές επιλογές της Ευρωπαϊκής Ένωσης στον ενεργειακό τομέα μακρορόθεσμα οδηγούν σε ραγδαία υποβάθμιση της ποιότητας ζωής των πολιτών των κρατών-μελών. Με πρόσχημα τον πόλεμο της Ουκρανίας, ήδη οι κυρώσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης προς τη Ρωσία, έχουν εκτοξεύσει το κόστος της ενέργειας και υποβαθμίσει την ποιότητα ζωής των πολιτών. Σύμφωνα με τον υπουργό Ενέργειας των ΗΠΑ Chris Wright, η Ελλάδα είναι το τέλειο σημείο εισόδου για το φυσικό αέριο που θα υποκαταστήσει το αέριο από τη Ρωσία στην Ευρώπη. Όπως είπε: “Στις ΗΠΑ έχουμε μεγάλα αποθέματα και έχουμε την ευκαιρία να υποκαταστήσουμε κάθε κυβικό μέτρο αερίου απο τη Ρωσία , με ασφάλεια εφοδιασμού και μειωμένο κόστος, προς αμοιβαίο όφελος. Κάθε κυβικό ρωσικού αερίου που δεν θα διοχετευθεί στην Ευρώπη θα μείνει στο έδαφος και δεν θα χρηματοδοτήσει την πολεμική μηχανή του Πούτιν. Η Ελλάδα είναι το τέλειο σημείο εισόδου, με τις κατάλληλες υποδομές”. Details

Γκίλφοϊλ για τους Έλληνες το 2015: “Tζαμπατζήδες”, τεμπέληδες, σαν κακομαθημένα κατοικίδια….

Γκίλφοϊλ για τους Έλληνες το 2015: “Tζαμπατζήδες”, τεμπέληδες, σαν κακομαθημένα κατοικίδια….

  • Συνάντηση Γκίλφοϊλ και τεσσάρων υπουργών των ΗΠΑ με Σαμαρά

  • Οι εκάστοτε “Πιούριφοϊ” βρίσκουν και τα κάνουν…

“Κανείς δεν συμπαθεί τους τεμπέληδες…Δεν έχει σημασία αν φτιάχνετε καλό γιαούρτι. Δεν με νοιάζει…Πάρτε το απόφαση. Σηκωθείτε το πρωί. Πήγαινετε στη δουλειά. Συνταξιοδοτείστε πολύ νωρίς…”. Αυτά έλεγε το 2015 η νέα πρέσβης των ΗΠΑ κα Κίμπερλι Γκίλφοϊλ στο “τραμπικών” αντιλήψεων δεξιό κανάλι των ΗΠΑ “Fox News”, στην άκρως δημοφιλή εκπομπή του οποίου  “The Five” ήταν συμπαρουσιάστρια [Στη ΦΩΤΟ οι πέντε συμπαρουσιαστές ενόψει των Χριστουγέννων του 2017]. Το ιταμό “υφάκι” που αποπνέει η συζήτηση είναι χαρακτηριστικό μιας ανερχόμενης, ακόμα πιο αρπακτικής τάσης του νεοφιλελευθερισμού. Το απόσπασμα του ζωνανού διαλόγου αναδεικνύει ο ιστοχώρος “defenddemocracy.press”   από εκπομπή του Ιουλίου 2015 στην οποία γινόταν σχολιασμός του αποτελέσματος του Δημοψηφίσματος της 5ης του μηνός: Details

Η δικαιοσύνη είναι ανεξάρτητη;

Η δικαιοσύνη είναι ανεξάρτητη;

του Γιάννη Αλεξόπουλου

Πριν από λίγο καιρό επισκέφθηκα το ιατρείο συναδέλφου μου, άλλης ιατρικής ειδικότητας, με την οποία ήμασταν και συμμαθητές στο Λύκειο.

Το βλέμμα μου έπεσε επάνω σε μια μικρή επτάφωτη λυχνία με χαραγμένο επάνω της τον τίτλο “ΚΙΒΩΤΟΣ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ”.

Την ρώτησα αν είχε σχέση με την ΚΙΒΩΤΟ.

Μου απάντησε ότι συνέχιζε να μην έχει σχέση με τον χώρο της Εκκλησίας όπως όταν ήμασταν φοιτητές όμως την είχε κερδίσει το έργο της ΚΙΒΩΤΟΥ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ! Για αυτό το λόγο είχε προστρέξει και είχε συνδράμει ως εθελόντρια ιατρός. Έκλεισε απότομα την κουβέντα λέγοντάς για τον πατέρα Αντώνιο, “Το έργο που έκανε αυτός ο άνθρωπος ήταν τεράστιο, γι’αυτό τον σταύρωσαν!”

Details

Δυσανεξία της κριτικής κατά της Παράδοσης και της Ιστορίας

Δυσανεξία της κριτικής κατά της Παράδοσης και της Ιστορίας

  • Ο ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΣ ΤOΥ ΣΜΑΡΑΓΔΗ ΕΥΚΑΙΡΙΑ ΓΙΑ ΝΕΑ ΕΠΙΘΕΣΗ

Του Απόστολου Παπαδημητρίου
Ο καταξιωμένος σκηνοθέτης Γιάννης Σμαραγδής κατόρθωσε, μετά από περιπέτεια, να ξεπεράσει όλα τα εμπόδια που πρόβαλλαν εκείνοι που ακόμη, δυστυχώς, μισούν τον Καποδίστρια και δεν επιθυμούν να προβάλλεται στα μάτια του ταλαίπωρου λαού μας για να μην αποκαλύπτεται η γύμνια τους. Εμπόδιο δεν στάθηκε μόνο το Ελληνικό Κέντρο Κινηματογράφου, οι ιθύνοντες του οποίου αρνήθηκαν τη χρηματοδότηση της ταινίας από χρήματα του ελληνικού λαού, τα οποία διαχειρίζονται για να προβάλλουν αποκλειστικά τη χυδαιότητα. Εμπόδιο δύσκολο αποτέλεσαν και ανθέλληνες ελληνικής καταγωγής, οι οποίοι στο παρασκήνιο κατέβαλαν κάθε προσπάθεια να μη γυριστεί η ταινία. Ευτυχώς βρέθηκε ψυχωμένος Έλληνας και χρηματοδότησε με σεβαστό ποσό τον σκηνοθέτη και σ’ αυτόν προστέθηκαν και άλλοι προσφέροντας μικρότερα ποσά.
Ο σκηνοθέτης επέλεξε η πρώτη προβολή της ταινίας να γίνει εκτός Ελλάδος και συγκεκριμένα στη Νέα Υόρκη. Φαίνεται ότι εκτός πηγαίνουμε ως ελληνισμός κάπως καλύτερα. Στη χώρα μας ορίστηκε ως ημέρα πρώτης προβολής της ταινίας η 25η Δεκεμβρίου, ημέρα της μεγάλης γιορτής της Εκκλησίας, την οποία τόσο αγάπησε ο μάρτυρας πρώτος και τελευταίος, δυστυχώς, κυβερνήτης της χώρας με πόθο να την αναστήσει από την καταφρόνια, που την είχε οδηγήσει η μακραίωνη σκλαβιά.
Οι εμπαθείς πολέμιοι των αξιών και των παραδόσεων του Γένους μας ασφαλώς πείσμωσαν πάρα πολύ με την ήττα τους. Γι’ αυτό πέρασαν σε δεύτερη φάση πολεμικής, την κριτική της. Βέβαια ακόμη δεν έχει προβληθεί, κυκλοφόρησαν όμως κάποια στιγμιότυπα (τρέιλερ στην ελληνική γλώσσα). Σκέφθηκαν ότι είναι αρκετά αυτά, ώστε να δοθεί η μάχη για τη δυσφήμιση της ταινίας. Και άρχισαν να αναρτώνται κείμενα στο διαδίκτυο επικριτικά του σκηνοθέτη. Ένα από αυτά που έπεσαν στην αντίληψή μου φέρει τον τίτλο: «Μυθοπλασία ναι, όχι εξόφθαλμη παραποίηση ιστορικών γεγονότων». Την κατ’ αυτόν παραποίηση σπεύδει ο συντάκτης του κειμένου να προβάλει με τα ακόλουθα. «Ο Σμαραγδής βάζει έναν Ευρωπαίο αξιωματούχο να λέει στον πρώτο κυβερνήτη της Ελλάδας “Η φυλή για την οποία μιλάς δεν υπάρχει κι εκείνος να του απαντά” “Η φυλή για την οποία μιλώ είναι απόγονοι του μινωικού, του κλασικού ελληνικού και του βυζαντινού πολιτισμού”. Ο Ευρωπαίος αξιωματούχος είναι ο γνωστός ανθέλληνας Μέττερνιχ, ο ισχυρότερος και εμπαθέστερος αντίπαλος του Καποδίστρια στις συνάξεις των διπλωματών. Και ο διάλογος αυτός μαρτυρείται ιστορικά.
Το ολίσθημα του Σμαραγδή σπεύδει να επισημάνει ο συντάκτης του κειμένου με τα ακόλουθα:
Α. «Ο όρος Μινωικός πολιτισμός διαδόθηκε ευρέως μετά τις ανασκαφές του Έβανς στην Κνωσό, στις αρχές του 20ου αιώνα». Φοβερή η ιστορική παραχάραξη! Αν δεν ήταν ακόμη σε χρήση ο όρος μινωικός πολιτισμός στους ακαδημαϊκούς κύκλους, είχε φροντίσει η παράδοσή μας να μας μεταφέρει στοιχεία του, τα οποία διδαχθήκαμε στο Δημοτικό σχολείο. Είναι το δαιδαλώδες ανάκτορο του Μίνωα. Είναι η πρώτη υπέρβαση της βαρύτητας από άνθρωπο με την πτήση Δαιδάλου και Ικάρου. Είναι ο άθλος του Θησέα επί του Μινωταύρου. Είναι το Αιγαίον πέλαγος, που συνδέει την Αττική με την Μεγαλόνησο. Κάποιοι εμμένουν στο να αμφισβητούν την ελληνικότητα των Κρητών, αν και οι επιστήμονες κατάφεραν να αποκωδικοποιήσουν τη γραφή, που καλείται γραμμική Β. Ελπίζουν να τους δικαιώσει η μη κωδικοποιημένη ακόμη γραμμική Α. Και το εύχονται αυτό ακόμη και ανθέλληνες ελληνικής καταγωγής!
Β. «Το Βυζάντιο δεν αποτελεί στοιχείο του Ελληνισμού προεπαναστατικά ούτε στη διάρκεια του Αγώνα και ούτε οι Διαφωτιστές το αναφέρουν. Ανασύρεται από την αφάνεια όταν κυκλοφορεί το βιβλίο του Φαλμεράιερ “Περί της καταγωγής των σημερινών Ελλήνων (1835) όπου υποστηρίζει ότι οι σύγχρονοι Έλληνες δεν έχουν καμία σχέση με τους αρχαίους, διότι υπήρξαν επιμειξίες με σλαβικά φύλα». Ο συντάκτης δεν συγκρατείται και λόγω του πάθους του εκτίθεται ανεπανόρθωτα προσβάλλοντας βάναυσα την ιστορική αλήθεια. Έχοντας μελετήσει κατ’ αποκλειστικότητα τις ιστορικές αναλύσεις των δουλοφρόνων δυτικόπληκτων με σημαιοφόρο τον Κοραή σπεύδει να διαγράψει τον ρωμαίικο και όχι βυζαντινό πολιτισμό από την ιστορία του Γένους, επειδή αυτός αποτελεί την ατράνταχτη μαρτυρία της διαχρονικής πορείας του Γένους με αδιάλειπτη συνέχεια. Δεν αγνοεί βέβαια ότι ο όρος Βυζάντιο δόθηκε στην αυτοκρατορία μας από εμπαθείς εχθρούς της, που αισθάνθηκαν άκρατη ικανοποίηση με την πρώτη κατάκτησή της από τους βάρβαρους «σταυροφόρους» και τους τυχοδιώκτες Βενετούς. Αυτούς που αισθάνθηκαν ανακούφιση, όταν η Πόλη των πόλεων κυριεύθηκε από τους Οθωμανούς. Η αυτοκρατορία μας, μετασχηματισμός του Ανατολικού ρωμαϊκού κράτους, έφερε τον τίτλο Ρωμανία, όπως μαρτυρεί στίχος τραγουδιού του Πόντου: «Η Ρωμανία επάρθεν». Είναι ανυπόφορος ο τίτλος αυτός καθώς και όρος Ρωμιός, με τον οποίο αυτοπροσδιορίζονταν οι πρόγονοί μας κατά τη μακραίωνη δουλεία υπό τους Οθωμανούς. Ανυπόφορος όχι μόνο στους δυτικούς διαχρονικά εχθρούς του ελληνισμού αλλά και στους, κατά Παπαδιαμάντη, γραικύλους, όρος που αποδόθηκε από τους Ρωμαίους κατακτητές μας στους παρακμασμένους προγόνους μας! Και είναι αρκετοί οι λόγιοι, πριν από τον Κοραή, που έγραψαν για την ιστορική συνέχεια του ελληνισμού, αλλά στο προτεκτοράτο «Ελλάς» έχουν ωθηθεί στην αφάνεια. Ο Κοραής παραμένει ο σημαιοφόρος της υποτέλειας στη Δύση. Αυτός έγραψε ότι η Ελλάδα έζησε υπό κατοχή από την εποχή του Φιλίππου Β΄, πατέρα του μεγάλου Αλεξάνδρου μέχρι το 1830. Αλλά δεν καταδέχθηκε να έλθει στη δύσμοιρη χώρα μας ούτε καν μετά την απελευθέρωσή της. Ήλθε ο Καποδίστριας και θυσιάστηκε.
Ισχυρίζεται ο συντάκτης του κειμένου ότι ούτε κατά τη διάρκεια του αγώνα γινόταν κάποια αναφορά στη Ρωμανία. Ψεύδεται ασύστολα ή μαρτυρεί άγνοια των πηγών. Ας μελετήσει τον θαυμάσιο διάλογο του Κολοκοτρώνη με τον Άγγλο Χάμιλτον (στα απομνημονεύματα). «Εμείς, καπετάν Άμιλτων, ποτέ συμβιβασμόν δεν εκάμαμεν με τον Τούρκο… Ο βασιλεύς μας (εννοώντας τον Κωνσταντίνο Παλαιολόγο) εσκοτώθη, καμμία συνθήκη δεν έκαμε. Η φρουρά του είχε παντοτινόν πόλεμον με τους Τούρκους και δύο φρούρια ήταν πάντοτε ανυπότακτα”.
Ο συντάκτης αποκαλύπτει και τη δουλοπρέπειά του τονίζοντας ότι ούτε οι «Διαφωτιστές» (κεφαλαίο το Δ!) αναφέρουν το Βυζάντιο σε σχέση με την Ελλάδα! Τί έτι χρείαν έχομεν μαρτύρων; Της έλλειψης σεβασμού της ιστορικής αλήθειας από τον συντάκτη ή της δουλοπρέπειά του;
Ο συντάκτης κλείνει το κείμενο με παρατήρηση αισθητικής φύσεως. Διέκρινε ατσαλάκωτες τις φουστανέλες των κλεφτών! Υποθέτει ειρωνικά ότι ο σκηνοθέτης πήρε τους δευτεραγωνιστές (κομπάρσους στα ελληνικά) από αυτούς που επιμένουν ακόμη να παρελαύνουν κατά την ημέρα μνήμης της εθνεγερσίας. Κατά παρόμοιο τρόπο είχαν ειρωνευθεί οι ομοϊδεάτες του συντάκτη και τον σκηνοθέτη της ταινίας «Ο άγιος Νεκτάριος» υποστηρίζοντας ότι η ταινία πάσχει φοβερά από αισθητικής απόψεως τονίζοντας μάλιστα ότι δεν έκαναν κριτική επί του θέματος της ταινίας! Είχε καυτηριάσει τότε με σθένος ο Σμαραγδής την υποκρισία τους τονίζοντας ότι τους ενόχλησε αφάνταστα ακριβώς η υπόθεση της ταινίας, την οποία είδε να προβάλλεται μεγάλο πλήθος του λαού μας. Το ίδιο συνέβη και με την τηλεοπτική σειρά με θέμα τον βίο του αγίου Παϊσίου. Αρνητικές ήταν αρχικά οι απαντήσεις στην πρόταση να προβάλουν τη σειρά όλοι οι πανελλήνιας εμβέλειας τηλεοπτικοί σταθμοί. Κάποιοι ερμήνευσαν τις επιφυλάξεις προερχόμενες από το ενδεχόμενο μικρής τηλεθέασης. Και η σειρά γνώρισε εκπληκτική τηλεθέαση.
Ο ελληνικός λαός, παρά την διαφθορά στην οποία τον ώθησαν οι κρατούντες, με τις «ευλογίες» των ξένων προστατών τους, από τότε που δολοφονήσαμε τον Καποδίστρια, δεν θέλει να απομακρυνθεί εντελώς από τις παραδόσεις του και την πατροπαράδοτη πίστη. Αν γνώριζε ποιος υπήρξε ο Καποδίστριας, σύγχρονος πολιτικός δεν θα τολμούσε να τους αντικρύσει. Γι’ αυτό και τόσα εμπόδια προβλήθηκαν για το γύρισμα της ταινίας. Την προσήλωσή του στις παραδόσεις θα δείξει με την αθρόα προσέλευσή του στις αίθουσες των κινηματογράφων.
Ο Καποδίστριας ζει. Άλλοι είναι νεκροί ζώντες.

Χριστιανική 23 Οκτωβρίου 2025

Η OΡΘOΔOΞΙΑ ΣΤOΝ ΚOΣΜO ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΤOΝ 21ο ΑΙΩΝΑ

Η OΡΘOΔOΞΙΑ ΣΤOΝ ΚOΣΜO ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΤOΝ 21ο ΑΙΩΝΑ

  • Σκεπτικισμός και περίσκεψη από τις δημοσκοπήσεις

του πρωτ. Βασιλείου Καλλιακμάνη

Η εμπειρική διερεύνηση της θρησκευτικής ζωής δεν είναι εύκολη υπόθεση. Έ­στω και αν η σύγχρονη επιστημονική έρευνα έχει να επιδείξει μεγάλα άλματα σε διά­φο­ρους το­μείς και ειδικότερα στη στατιστική ανάλυση και την κοινωνιολογική ερμη­νεία των σύνθετων κοι­νω­νι­κών φαινομένων, η θρησκευτική ζωή δεν μπορεί να α­πο­τυπωθεί και να ερμηνευθεί στις πρα­γμα­τικές της δια­στάσεις. Υπεισέρχονται διά­φορες μετα­βλητές που καθιστούν πολυσήμαντα τα ευρήματα των ερευ­νών. Καταρχάς, είναι αμφίβολο εάν η θρησκευτική εμπειρία μπορεί να αποτυπωθεί αυθεντικά σε εξωτερικές έρευνες ή αν μπορεί να ανιχνευθεί μέσα από κάποιες ερωτήσεις. Ακόμη,  η παγκο­σμιο­ποί­ηση, η λεγόμενη σύγκρουση των πολιτισμών, η πολυπολιτι­σμικότητα, η με­τά­βαση από την παραδοσιακή στην αστική κοινωνία, η μει­κτή ή ρευστή θρησκευτική ταυτότητα που πα­ρα­τηρείται στις σύγχρονες ανοιχτές κοινωνίες, τα αθεϊστικά και αντιχριστιανικά κι­νή­ματα αλλά και η τρεπτότητα του ανθρώπου ως χαρακτηριστικό ιδίωμα κάθε εποχής, δυσκο­λεύουν στην εξα­γω­γή αξιόπιστων και ασφα­λών συμπερασμάτων. Επίσης, ση­μα­ντι­κό ρόλο διαδρα­ματίζει και η στάση του κράτους απέναντι στο θρησκευτικό φαι­νό­μενο, που σαφώς επηρεάζει τους πολίτες στη συμμετοχή ή μη σε θρησκευτικές εκδη­λώσεις. Αλλού η θρησκευτική ζωή ασκείται ελεύθερα και διευκο­λύ­νε­ται, αλλού το κρά­τος είναι ουδε­τε­ρόθρησκο, ενώ αλλού είναι εχ­θρικό σε κάθε θρη­σκευ­τι­κή εκδή­λωση. Διαφο­ρο­ποιήσεις παρατηρούνται και μεταξύ των διαφόρων χριστια­νικών ομο­λογιών. Η προ­σέ­λευση λ.χ. στη θεία Λειτουργία δεν έχει το ίδιο νόημα και την ίδια εκφραστική βαρύ­τη­τα στον Ρωμαιοκαθολικισμό, τον Προτεσταντισμό και την Ορθόδοξη Εκκλησία[1]. Εξάλλου, στην Ορθόδοξη Εκκλησία υπάρχουν πολλές λαοφιλείς Ιερές Ακο­λουθίες, όπως οι Χαι­ρε­τισμοί της Παναγίας, οι Παρακλητικοί Κα­νό­νες στην Πα­να­γία, οι Ακολουθίες της Μεγά­λης Εβδομάδος αλλά και τα διά­φορα προ­­σκυνήματα που συγκεν­τρώνουν πλήθος προ­σκυ­νητών και μάλλον δεν ανι­χνεύονται στις εμπειρικές έρευνες. Ένα άλλο στοι­χείο που προ­κύπτει από ανάλογες έρευνες είναι ότι η θρησκευτικότητα δεν συ­μπίπτει με την εκ­κλησιαστικότητα. Κάποιος μπορεί να θρησκεύει, αλλά να μη διατηρεί σχέ­σεις με την Εκκλησία, για διάφορους λόγους. Η θρη­σκευ­τικό­τητα εκδηλώνεται και πέρα από την εκκλησιαστική ζωή. Αυτό κυρίως συμ­βαίνει, όταν υπάρχουν σκάνδαλα που συνδέονται με πρόσωπα που κατέχουν θέσεις στην Εκκλησία ή από τη σχε­τικο­ποί­ηση του ευαγγελικού μηνύματος στη ζωή των χριστιανών, κληρικών και λαϊκών.

Παρ’ όλα αυτά, όπως και στις άλλες περιπτώσεις σφυγμομέτρησης της κοινής γνώμης, οι έρευνες σχετικά με τη θρησκευτική ζωή διατηρούν τη δική τους αξία, καθώς τα σχετικά ευρήματα φέρνουν στην επιφάνεια πολύ χρήσιμα συμπεράσματα. Γι’ αυτό και κατά το παρελθόν έχουν γίνει σημαντικές προσπάθειες συστηματικής παρατήρησης και περι­γρα­φής της θρησκευτικής και εκκλησιαστικής ζωής εδώ και πολλά χρόνια. Ήδη ο Ga­bri­el Le Bras (1891-1970), πρωτοπόρος στη Γαλλία  για τις μελέτες του στην κοι­νω­νιο­λογία της θρησκείας τη δεκαετία του ’60, κατατάσσει ως εξής τις κατηγορίες των πι­στών ανα­φο­ρικά με τον εκκλησιασμό τους και τη συμμετοχή τους στα μυστήρια της Εκ­κλη­σίας: α) Τους περι­στα­σιακούς χριστιανούς, που παραδοσιακά ανήκουν στην Εκ­κλη­σία και συνδέονται μαζί της με τρεις βασικές τελετές: το βάπτισμα, το γάμο και την κηδεία. β) Τους πιστούς χρι­στια­νούς, που προσέρχονται στη θεία Λειτουργία και κοινω­νούν τουλάχιστον το Πάσχα. γ) Τους ευλαβείς χριστιανούς, που επισκέπτονται συ­χνά την Εκκλησία όχι μόνο για τη θεία Λειτουργία, αλλά και για άλλες Ακολουθίες, και κοι­νω­νούν κάθε εβδομάδα ή κάθε μήνα ή τουλάχιστον κάθε μεγάλη γιορτή του χρό­νου[2].

Αλλά και στις μέρες μας βλέπουν συχνά το φως της δημοσιότητας έρευνες που δια­κρί­νονται για τη μεθοδολογική αξιοπιστία και τα αξιόλογα ευρήματά τους. Αυτές δεν πρέπει να αγνοούνται, αλλά είναι ανάγκη να γίνουν ευρύτερα γνωστές και να αξιο­ποι­ηθούν από την Ποιμαίνουσα Εκκλησία. Και μπορεί οι έρευνες αυτές να στηρί­ζονται σε εξωτερικές θρησκευτικές εκδηλώσεις και να αδυνατούν να ερμηνεύσουν πώς εσωτε­ρι­κεύεται, πώς προσλαμβάνεται και πώς βιώνεται στην καθημερινή ζωή η θρησκευτική πίστη, όμως, είναι ιδιαίτερα χρήσιμες κατά την άσκηση της ποιμαντικής της Εκκλησίας. Η κοινωνιολογική μη αξιολογική προσέγγιση του χριστιανισμού ως κοινωνικού φαι­νο­μένου και η ακριβής περιγραφή της κοινωνικής και θρησκευτικής ζωής μπορούν αφενός να βοηθήσουν τη θεολογία να διαλεχθεί  με το σύγχρονο κόσμο, και αφετέρου την Εκ­κλη­σία να αναπτύξει ευχερέστερα το έργο της διακονίας του λαού του Θεού.

Εντός του παραπάνω πλαισίου ο Μανόλης Δρεττάκης, γνωστός κι από πολλές άλ­λες μελέτες του, πολυγραφότατος και αξιόπιστος τόσο για την επιστημονική ακρί­βεια των δημοσιευμάτων του αλλά και την αυξημένη κοινωνική του ευθύνη, αφού δια­κόνησε εντίμως το δημόσιο βίο ως υπουργός και βουλευτής, μας παρουσιάζει στο βι­βλίο αυτό δύο σύγχρονες έρευνες που αφορούν τη θρησκευτική ζωή σε παγκόσμιο και ε­θνι­­κό επίπεδο.

Όπως σημειώνει ο συγγραφέας, η πρώτη έρευνα είναι του Pew Research Ce­nter, ενός ανεξάρτητου ερευ­νητι­κού κέντρου με έδρα τις Η.Π.Α., το οποίο διεξάγει έ­ρευ­νες για ένα πλήθος κοινωνικών, πολιτικών, πολιτιστικών και άλλων θεμάτων, και ει­δι­κότερα τη θρησκευτικότητα των λαών (σ. 5). Η δεύτερη έρευνα είναι της διαΝΕΟσις,  ενός Οργανισμού Έρευνας και Ανάλυσης ο οποίος, ανάμεσα στα άλλα, αναθέτει σε Πα­νεπιστήμια ή σε έγκυρες εταιρείες δημοσκοπήσεων τη διεξαγωγή ερευνών για πολύ ζωτικά προβλήματα της χώρας. Η διαΝΕΟσις ανέθεσε στην εταιρεία δημοσκοπήσεων MRB μια έρευνα για μια σειρά θεμάτων: από τις αντιλήψεις των ερωτηθέντων για την Ευ­ρωπαϊκή Ένωση και τη θέση της Ελλάδας σε αυτήν, μέχρι τις απόψεις τους για την οι­κο­νομία, τη μετανάστευση, τα ατομικά δικαιώματα, την εκπαίδευση, τη θρησκεία, τη σεξουαλική παρενόχληση, ακόμα και τον ίδιο τους τον εαυτό (σ. 7).

Μέσα από τα ευρήματα των δύο αυτών ερευνών μπορούν να εξαχθούν ασφαλή συμπεράσματα για την παρουσία της χριστιανικής Ορθόδοξης πίστης τόσο σε παγκό­σμιο επίπεδο γενικότερα όσο και στην Ελλάδα ειδικότερα. Μάλιστα, τα αποτελέσματα της πρώτης έ­ρευνας δίνονται συνδυαστικά με τα αντίστοιχα ενός αιώνα νωρίτερα (του 1910, συ­γκε­κριμένα), οπότε έτσι αναδεικνύεται η ανάπτυξη της Ορθοδοξίας μέσα στα 100 αυτά χρό­νια. Σχετικά με την αύξηση των χρι­­στι­α­νών σε παγκόσμιο επίπεδο από το 1910-2010, τη μικρότερη αύξηση παρου­σία­σαν οι ορθόδοξοι, οι οποίοι υπερδι­πλα­σιά­στηκαν, ενώ οι ρωμαιοκαθολικοί σχεδόν τετρα­πλα­σιά­­στη­καν και οι προτεστάντες υπερ-τετρα­πλασιάστηκαν (σ. 10). Υπάρχουν προφανώς πολλές αιτίες που συνέβαλαν σε αυτή την εξέλιξη. Ενδεικτικά αναφέρουμε ότι οι ορθόδο­ξοι χρι­στια­νοί εξαρχής ήταν λι­γό­τε­ροι σε σχέση με τις άλλες χριστιανικές ομολογίες, ιστορικά δεν ανέπτυξαν κάποια «ε­πι­­­θε­τι­κή ιεραποστολή» σε μη χριστια­νικές χώ­ρες και ταυτόχρονα συρρικνώ­θηκε η πα­ρου­σία τους στα μέρη της Μέσης Ανατολής και της Μικράς Ασίας με την άνοδο του Ισλάμ. Καθοριστική υπήρξε η μαχητική αθεϊστική στάση της κρατικής ε­­ξου­σίας σε χώρες της Ανα­το­λικής Ευ­ρώπης κατά τον ει­κοστό αιώνα, που συνέβαλε στην απο­δυ­νά­μω­ση της ορθόδοξης πί­στης. Δεν πρέπει επίσης να υποβαθμίζεται ο ρόλος της ουνίας, μέσω της ο­ποίας πλή­θη ορθοδόξων σε παραδο­σια­κά ορθόδοξες χώρες υπήχθησαν παλαιότερα στον Ρωμαιο­κα­­θο­λι­κι­σμό.

Η εγκυρότητα των δύο αυτών ερευνών είναι τέτοια, ώστε δίνει τη δυνατότητα σε κάποιον να μιλήσει υπεύθυνα για το εύρος και την εμβέλεια της Ορθοδοξίας στο σύγχρονο κόσμο. Ειδικά λ.χ. για την πρώτη έρευνα, σε αυτή φαίνεται η παρουσία της Ορ­θόδοξης Ιεραποστολής και η δυναμική γενικότερα που αυτή φέρει. Όσο για την κα­τά­σταση στην Ελλάδα, αναδεικνύονται ορισμένα αισιόδοξα στοιχεία για τη σχέση των Ελλήνων με την Εκκλησία, ενώ άλλα τα οποία αφορούν επιμέρους πτυχές της πνευ­μα­τικής ζωής προκαλούν οπωσδήποτε σκεπτικισμό και περίσκεψη. Πέραν αυτών, θα πρέπει να εξαρθεί οπωσδήποτε το γεγονός ότι ο συντάκτης της εν λόγω παρου­σία­σης φροντίζει να διευκολύνει τον αναγνώστη, ώστε να εξάγει αξιόπιστα συ­μπε­ρά­σμα­τα, τόσο με τα εύστοχα σχόλιά του όσο και με τις επιμέρους συσχετίσεις στις ο­ποίες προ­βαίνει ή τον τρόπο της παράθεσης των αριθμών. Λ.χ. αθροίζει τις κα­τη­γο­ρίες ό­σων εκ­κλη­σιάζονται κάθε εβδομάδα με όσους εκκλησιάζονται 1-2 φορές το μή­να.

Πολύ σωστά, συνεπώς, κατά τη γνώμη μας, επισημαίνει ο κ. Μανόλης Δρεττάκης ότι οι αριθμοί αυτοί που βλέπουν το φως της δημοσιότητας οφείλουν να τύχουν ευρύ­τερης αξιοποίησης από τους υπεύθυνους της Ποιμαίνουσας Εκκλησίας αλλά και από το επιστημονικό δυναμικό των Θεολογικών Σχολών και των Εκκλησιαστικών Ακαδημιών της πατρίδας μας. Η ορθή άσκηση του ποιμαντικού έργου προϋποθέτει εξάλλου τη σαφή γνώση της απήχησης του εκκλησιαστικού λόγου προς το πλήρωμα των πιστών. Γι’ αυτό, θεωρώ ότι οφείλουμε χάριτας και ευγνωμοσύνη προς το συγγραφέα του πα­ρό­ντος πονήματος για τον κόπο και τη φιλοτιμία του. Στο βιβλίο αυτό δημοσιεύεται  πρω­τογενές και αξιόλογο ερευνητικό υλικό, το οποίο μπορούν να αξιοποιήσουν οι υ­πεύ­θυνοι ποιμένες και να μελετήσουν προσεκτικά οι θεολόγοι, ώστε να διαλεχθούν δη­μιουργικά με τους ανθρώπους της σύγχρονης κοινωνίας και να σχεδιάσουν την ποι­μα­ντική του μέλλοντος.

Ο Πρωτοπρσβύτερος. Βασίλειος Ι. Καλλιακμάνης είναι Καθηγητής Τμήματος Θεολογίας Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης

Σημείωση της “Χριστιανικής”

Πριν χρόνια, με πρωτοβουλία του αείμνηστου Μανώλη Μηλιαράκη, είχε ξεκινήσει μια προσπάθεια ανεύρεσης εισηγήσεων εισαγωγικών προς μια μελέτη του Μανώλη Δρεττάκη που αφορούσε την παγκόσμια Ορθοδοξία στη σύγχρονη εποχή.
Δυστυχώς, εκείνη η προσπάθεια απέβη άκαρπη, εφόσον δεν ανταποκρίθηκε ικανός αριθμός ερευνητών στο κάλεσμα, ώστε να συγκροτηθεί ένας σχετικός τόμος. Εντούτοις, ο π. Βασίλειος Καλλιακμάνης, με την προσιτότητα, την ευγένεια, καθώς και τη στιβαρή επιστημοσύνη και την ευρύτερη ποιότητα των κριτηρίων που τον χαρακτηρίζει, είχε ανταποκριθεί εντός σύντομου χρονικού διαστήματος με ένα ενδιαφέρον και εμπεριστατωμένο κείμενο.
Με χαρά και, ασφαλώς, ζητώντας την απαιτούμενη συγγνώμη για την τόση καθυστέρηση, το φέρνουμε τώρα στη δημοσιότητα μέσα από τις στήλες της “Χ”.

Χριστιανική 6 Νοεμβρίου 2025

[1] Βλ. Γ. Ι. Μαντζαρίδη, Κοινωνιολογία του Χριστιανισμού, εκδ. Πουρναρά, Θεσσαλονίκη 1999, σ. 358.

[2] Βλ. Έtudes de sociologie religieuse, 1, Paris 1955, p. 5-6, όπως παρουσιάζονται στου Γ. Ι. Μαντζαρίδη, ό.π.,  σ. 357.

 

«Καμιά διαφορά δεν λύνεται με τα όπλα»

«Καμιά διαφορά δεν λύνεται με τα όπλα»

  • ΣΥΓΚΛΟΝΙΣΤΙΚΟΣ Ο π. ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΣΤΟΝ ΑΛΙΚΙΑΝΟ

Μέχρι και ανιχνευτής μετάλλων χρειάστηκε στον Ναό του Τιμίου Σταυρού, στο χωριό Αλικιανός Χανίων, για να γίνει την περασμένη Τρίτη (4/11) η κηδεία της αδικοχαμένης 56χρονης Ευαγγελίας Φραγκιαδάκη, που σκοτώθηκε στην ανόητη βεντέτα-φάρσα στα Βορίζια. Δρακόντεια ήταν τα μέτρα ασφαλείας της Αστυνομίας, παρ’ ότι ο Αλικιανός δεν εμπλέκεται στα όσα έγιναν στα Βορίζια. Με θλίψη, συγγενείς και φίλοι αποχαιρέτησαν την Ευαγγελία. Η ταφή της έγινε στο κοιμητήριο του Αλικιανού, δίπλα στον σύζυγό της, που είχε φύγει από τη ζωή πριν από δύο χρόνια.
Ο ιερέας του χωριού, π. Εμμανουήλ Χατζηδάκης, τελώντας τη νεκρώσιμη ακολουθία, μίλησε με τη φωνή του Ευαγγελίου, που επίσης είναι στη συγκεκριμένη περίπτωση και η φωνή της λογικής. Τα λόγια του συγκλόνισαν όταν, μιλώντας στο πλήθος των τεθλιμμένων, είπε τα παρακάτω. Δημοσιεύουμε όλη την ομιλία του, που, αν ακουστεί σοβαρά, θα είναι η μόνη λύση στην ανοησία των Βοριζίων: Details