-
ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΑΠΟ ΤΟ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΟΥ ΟΗΕ ΣΤΗ ΓΑΖΑ
Επιμέλεια Γιάννης Πεγειώτης
• Εν μέσω λιμού και αυξανόμενης πιθανότητας λιμού, οι επιθέσεις εναντίον αμάχων που προσπαθούν να έχουν πρόσβαση σε τρόφιμα συνεχίζονται, με αποτέλεσμα μαζικές απώλειες.
• Τα νοσοκομεία στη Γάζα είναι υπερφορτωμένα, αντιμετωπίζοντας κρίσιμες ελλείψεις σε βασικά φάρμακα και προμήθειες, μαζικά θύματα και ελλείψεις καυσίμων, ενώ οι ιατρικές ομάδες βιώνουν επεισόδια λιποθυμίας λόγω εξάντλησης και έλλειψης τροφίμων.
• Υπολογίζεται ότι 55.000 έγκυες γυναίκες στη Γάζα αντιμετωπίζουν αυξανόμενους κινδύνους για την υγεία τους, όπως αποβολές, θνησιγένεια και υποσιτισμένα νεογνά.
• Τρεις μήνες από την επανεκκίνηση των εχθροπραξιών στις 18 Μαρτίου, πάνω από 680.000 άνθρωποι έχουν εκτοπιστεί πρόσφατα και λιγότερο από το 18% της Γάζας παραμένει εκτός των στρατιωτικοποιημένων ζωνών ή των διαταγών εκτοπισμού που έχει θέσει το Ισραήλ.
• Οι ανθρωπιστικές οργανώσεις προειδοποιούν ότι χωρίς την άμεση είσοδο καυσίμων στη Γάζα ή την πρόσβαση σε αποθέματα καυσίμων εντός της Γάζας, η πρόσβαση σε υπηρεσίες διάσωσης και υποστήριξης της ζωής κινδυνεύει να κλείσει άμεσα, συμπεριλαμβανομένου του 80% των μονάδων εντατικής θεραπείας που είναι απαραίτητες για γεννήσεις και ιατρικά επείγοντα περιστατικά.
Ανθρωπιστικές Εξελίξεις
• Από τις 18 Μαρτίου 2025, οι ισραηλινές δυνάμεις έχουν κλιμακώσει τους βομβαρδισμούς από αέρος, ξηράς και θάλασσας σε όλη τη Λωρίδα της Γάζας και έχουν επεκτείνει τις χερσαίες επιχειρήσεις. Αυτό έχει οδηγήσει σε εκατοντάδες θύματα, συνεχιζόμενη καταστροφή πολιτικών υποδομών και μεγάλης κλίμακας εκτοπισμό. Σύμφωνα με το Site Management Cluster ( SMC ), περισσότεροι από 680.000 Παλαιστίνιοι στη Γάζα εκτοπίστηκαν μεταξύ 18 Μαρτίου και 17 Ιουνίου. Χωρίς ασφαλές μέρος για να πάνε, πολλοί άνθρωποι έχουν αναζητήσει καταφύγιο σε κάθε διαθέσιμο χώρο, συμπεριλαμβανομένων υπερπλήρων χώρων εκτοπισμού, αυτοσχέδιων καταφυγίων, κατεστραμμένων κτιρίων, δρόμων και ανοιχτών χώρων. Οι άνθρωποι έχουν περιοριστεί σε συνεχώς συρρικνούμενους χώρους, με το 82,4% της Λωρίδας της Γάζας να βρίσκεται τώρα εντός στρατιωτικοποιημένων ζωνών από το Ισραήλ ή να έχει τεθεί υπό εντολές εκτοπισμού από τις 18 Μαρτίου. Έχουν αναφερθεί μάχες μεταξύ ισραηλινών δυνάμεων και παλαιστινιακών ένοπλων ομάδων.
• Σύμφωνα με το Υπουργείο Υγείας (Υ.Υ.) στη Γάζα, μεταξύ 11 και 18 Ιουνίου, 531 Παλαιστίνιοι σκοτώθηκαν και 2.486 τραυματίστηκαν. Μεταξύ 7 Οκτωβρίου 2023 και 18 Ιουνίου 2025, το Υπουργείο Υγείας στη Γάζα ανέφερε ότι τουλάχιστον 55.637 Παλαιστίνιοι σκοτώθηκαν και 129.880 τραυματίστηκαν. Σε αυτούς περιλαμβάνονται 5.334 νεκροί και 17.839 τραυματίες από την κλιμάκωση των εχθροπραξιών στις 18 Μαρτίου 2025, σύμφωνα με το Υπουργείο Υγείας.
• Μαζικές απώλειες μεταξύ των ανθρώπων που προσπαθούσαν να έχουν πρόσβαση σε τρόφιμα εξακολουθούν να αναφέρονται, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που πλησίαζαν ή συγκεντρώνονταν σε στρατιωτικοποιημένα σημεία διανομής στη Ράφα και το Ντέιρ αλ Μπαλάχ ή περίμεναν φορτηγά που μετέφεραν προμήθειες βοήθειας του ΟΗΕ. Σύμφωνα με τον επικεφαλής των προγραμμάτων έκτακτης ανάγκης των Γιατρών Χωρίς Σύνορα ( MSF ), στις 11 και 12 Ιουνίου, τα περισσότερα από τα 285 θύματα που παραλήφθηκαν στην κλινική πρωτοβάθμιας υγείας (PHC) που υποστηρίζεται από τους Γιατρούς Χωρίς Σύνορα στο Αλ Μαουάσι, στο Χαν Γιουνίς, και στο νοσοκομείο εκστρατείας της Διεθνούς Επιτροπής του Ερυθρού Σταυρού (ICRC), στη Ράφα, αναζητούσαν επείγουσα βοήθεια σε σημεία διανομής εκτός του ΟΗΕ. Σε αυτούς περιλαμβάνονταν 14 άτομα που κηρύχθηκαν νεκρά κατά την άφιξή τους ή λίγο αργότερα, σύμφωνα με τους Γιατρούς Χωρίς Σύνορα, οι οποίοι προειδοποίησαν επίσης ότι η «παράδοση προμηθειών από ιδιωτικές εταιρείες logistics και security, καθώς και από τοπικούς ένοπλους παράγοντες με το πρόσχημα της βοήθειας», σε συνδυασμό με τους περιορισμούς πρόσβασης, τον συνεχή εκτοπισμό και τον συνεχή βομβαρδισμό, «σπρώχνει την εύθραυστη κοινωνική τάξη της Γάζας στο χείλος της κατάρρευσης». Στις 15 και 16 Ιουνίου, το νοσοκομείο εκστρατείας της ΔΕΕΣ περιέθαλψε πάνω από 170 και 200 ασθενείς αντίστοιχα, πολλοί από τους οποίους έφεραν τραύματα από πυροβολισμούς, οι οποίοι ανέφεραν ότι προσπαθούσαν να έχουν πρόσβαση σε επισιτιστική βοήθεια. Στις 17 Ιουνίου, οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα ανέφεραν ότι μια μαζική εισροή θυμάτων στο Ιατρικό Συγκρότημα Νάσερ, στο Χαν Γιουνίς, ανάγκασε τις ιατρικές ομάδες να μετατρέψουν τις αίθουσες τοκετού σε χειρουργεία έκτακτης ανάγκης, με πολλούς από τους τραυματίες να χρειάστηκαν ακρωτηριασμούς για να σώσουν τη ζωή τους. Τα θύματα προσπαθούσαν να συλλέξουν μερίδες αλευριού στο Χαν Γιουνίς, πρόσθεσαν οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα. Σύμφωνα με το Υπουργείο Υγείας, στις 17 Ιουνίου, 59 άνθρωποι σκοτώθηκαν και πάνω από 200 τραυματίστηκαν μεταξύ των ανθρώπων που προσπαθούσαν να έχουν πρόσβαση σε τρόφιμα, ανεβάζοντας τον συνολικό αριθμό θυμάτων σε αυτό το πλαίσιο σε 397 θανάτους και περισσότερους από 3.031 τραυματισμούς.
• Στις 12 Ιουνίου, ο Υφυπουργός Γενικός Γραμματέας Ανθρωπιστικών Υποθέσεων και Συντονιστής Έκτακτης Βοήθειας, Τομ Φλέτσερ, προειδοποίησε : «Χωρίς άμεση και μαζικά αυξημένη πρόσβαση στα βασικά μέσα επιβίωσης, κινδυνεύουμε να βυθιστούμε σε λιμό, περαιτέρω χάος και την απώλεια περισσότερων ζωών». Δήλωσε ότι «οι φάλαγγες των Ηνωμένων Εθνών που μετέφεραν ανθρωπιστική βοήθεια έχουν αναχαιτιστεί από ένοπλες παλαιστινιακές συμμορίες, οι οποίες έθεσαν σε κίνδυνο το προσωπικό και τους οδηγούς μας. Οι πολίτες που έχουν απεγνωσμένα ανάγκη από τα τρόφιμα που μπορούμε να φέρουμε δεν έχουν γλιτώσει. Κάποιοι έχουν πυροβοληθεί από ισραηλινές δυνάμεις και άλλοι έχουν συνθλιβεί από φορτηγά ή έχουν μαχαιρωθεί ενώ προσπαθούν να ανακτήσουν τρόφιμα». Υπογράμμισε: «Η πείνα δεν πρέπει ποτέ να αντιμετωπίζεται με σφαίρες. Οι ανθρωπιστές πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να κάνουν τη δουλειά τους. Η σωτήρια βοήθεια πρέπει να φτάνει σε ανθρώπους που έχουν ανάγκη, σύμφωνα με τις ανθρωπιστικές αρχές».
• Μεταξύ 11 και 17 Ιουνίου, άλλα περιστατικά που οδήγησαν σε θανάτους περιελάμβαναν τα ακόλουθα:
o Στις 11 Ιουνίου, περίπου στις 15:00, επτά Παλαιστίνιοι φέρεται να σκοτώθηκαν όταν μια ομάδα ανθρώπων δέχτηκε επίθεση στη γειτονιά At Tuffah στην ανατολική πόλη της Γάζας.
o Στις 14 Ιουνίου, περίπου στις 17:30, επτά Παλαιστίνιοι φέρεται να σκοτώθηκαν όταν μια ομάδα Παλαιστινίων δέχτηκε επίθεση στη δυτική Ντέιρ αλ Μπαλάχ.
o Στις 15 Ιουνίου, περίπου στις 18:30, τουλάχιστον 11 Παλαιστίνιοι σκοτώθηκαν και άλλοι τραυματίστηκαν όταν ένα κτίριο κατοικιών χτυπήθηκε στον ανατολικό καταυλισμό προσφύγων An Nuseirat, στο Deir al Balah.
o Στις 15 Ιουνίου, περίπου στις 22:00, τουλάχιστον πέντε Παλαιστίνιοι φέρεται να σκοτώθηκαν όταν ένα κτίριο κατοικιών χτυπήθηκε στην ανατολική Ντέιρ αλ Μπαλάχ.
o Στις 16 Ιουνίου, περίπου στις 10:00, ένας ψαράς φέρεται να σκοτώθηκε, ένας άλλος τραυματίστηκε και ένας τρίτος αγνοείται όταν ξέσπασε πυρκαγιά σε αλιευτικό σκάφος στα ανοικτά των ακτών της πόλης της Γάζας.
o Στις 17 Ιουνίου, περίπου στις 04:05, πέντε Παλαιστίνιοι, συμπεριλαμβανομένης μιας γυναίκας και των τριών παιδιών της, φέρεται να σκοτώθηκαν όταν μια σκηνή για εσωτερικά εκτοπισμένους (IDP) χτυπήθηκε στην περιοχή Al Mawasi, δυτικά του Khan Younis.
• Μεταξύ 11 και 18 Ιουνίου, τρεις Ισραηλινοί στρατιώτες σκοτώθηκαν στη Γάζα, σύμφωνα με τον ισραηλινό στρατό. Μεταξύ 7 Οκτωβρίου 2023 και 18 Ιουνίου 2025, σύμφωνα με τις ισραηλινές δυνάμεις και επίσημες ισραηλινές πηγές που αναφέρθηκαν στα μέσα ενημέρωσης, περισσότεροι από 1.627 Ισραηλινοί και ξένοι υπήκοοι σκοτώθηκαν, η πλειοψηφία στις 7 Οκτωβρίου 2023 και αμέσως μετά. Σε αυτούς περιλαμβάνονται 427 στρατιώτες που σκοτώθηκαν, καθώς και 2.735 στρατιώτες που τραυματίστηκαν, στη Γάζα ή κατά μήκος των συνόρων στο Ισραήλ από την έναρξη της χερσαίας επιχείρησης τον Οκτώβριο του 2023. Από αυτούς, 20 στρατιώτες σκοτώθηκαν και 151 τραυματίστηκαν από την κλιμάκωση των εχθροπραξιών στις 18 Μαρτίου 2025. Από τις 18 Ιουνίου, εκτιμάται ότι 53 Ισραηλινοί και ξένοι υπήκοοι παραμένουν αιχμάλωτοι στη Γάζα, συμπεριλαμβανομένων ομήρων που έχουν κηρυχθεί νεκροί και των οποίων οι σοροί παρακρατούνται.
Συρρίκνωση του Ανθρωπιστικού Χώρου
• Στις 16 Ιουνίου, για πρώτη φορά από την επανέναρξη της περιορισμένης εισόδου βοήθειας στις 19 Μαΐου, 28 φορτηγά του Παγκόσμιου Προγράμματος Τροφίμων (WFP) που προέρχονταν από το λιμάνι Ashdod στάλθηκαν απευθείας στο πέρασμα Zikim στη βόρεια Γάζα, αντί να ξεφορτωθούν πρώτα στο πέρασμα Kerem Shalom. Το WFP είναι ο μόνος οργανισμός που έχει μέχρι στιγμής εξουσιοδοτηθεί από τις ισραηλινές αρχές να χρησιμοποιεί το πέρασμα Zikim. Οι συλλογές από το Zikim έχουν αντιμετωπίσει σοβαρά περιστατικά ασφαλείας και όλο το μεταφερόμενο φορτίο παραλήφθηκε από απελπισμένα πλήθη. Από τις 19 Μαΐου, από τον περιορισμένο αριθμό φορτηγών που συλλέχθηκαν από τα σημεία διέλευσης για διανομή εντός της Γάζας, μόνο ένα μικρό κλάσμα παραδόθηκε στους προβλεπόμενους προορισμούς λόγω εμποδίων στην παράδοση ανθρωπιστικής βοήθειας (βλ. παρακάτω).
• Από τις 8 Ιουνίου, όταν επετράπη στο Logistics Cluster να επαναλάβει τη διευκόλυνση της μεταφοράς ανθρωπιστικής βοήθειας από την Ιορδανία μέσω της διαδοχικής μεταφοράς (B2B), μόνο περίπου δύο δωδεκάδες φορτηγά έχουν φτάσει στο Kerem Shalom από την Ιορδανία στις 17 Ιουνίου. Αυτό οφείλεται στους αυστηρούς περιορισμούς στους τύπους βοήθειας που επιτρέπονται για είσοδο και στον πολύ μικρό αριθμό οργανισμών που έχουν εξουσιοδοτηθεί από τις ισραηλινές αρχές να μεταφέρουν φορτίο στη Γάζα, εκτός από τους περιορισμούς που σχετίζονται με την ικανότητα ενός οργανισμού να διεκπεραιώνει τους εκτελωνισμούς. Από το συνολικό τρίμηνο διατμηματικό αγωγό (περίπου 423.000 παλέτες), το 34% βρίσκεται στην Αίγυπτο, το 30% στην Ιορδανία, το 20% στην Ασντόντ, λιγότερο από δύο τοις εκατό στη Δυτική Όχθη και το υπόλοιπο βρίσκεται στο Ισραήλ.
• Από τις 19 Μαΐου, η είσοδος βοήθειας στη Γάζα, μετά από 78 ημέρες πλήρους αποκλεισμού της εισόδου βοήθειας και οποιωνδήποτε άλλων προμηθειών, παραμένει περιορισμένη και δύσκολη. Οι ισραηλινές αρχές έχουν επιτρέψει μόνο σε έναν επιλεγμένο αριθμό οργανισμών του ΟΗΕ και διεθνών μη κυβερνητικών οργανώσεων (ΜΚΟ) να επαναλάβουν την παράδοση βοήθειας στη Γάζα και έχουν εγκρίνει την είσοδο μόνο πολύ περιορισμένων τύπων προμηθειών, συμπεριλαμβανομένων ορισμένων τροφίμων, διατροφικών προμηθειών, ορισμένων υγειονομικών προμηθειών και ειδών καθαρισμού νερού. Στις 15 Ιουνίου, εγκρίθηκαν επίσης είδη προσωπικής υγιεινής για είσοδο στη Γάζα από το Ισραήλ και την Ιορδανία. Η αποστολή φορτίου περιορίζεται στην Ασντόντ, στο ευρύτερο Ισραήλ, και σε πολύ περιορισμένο βαθμό στην Ιορδανία, ενώ η διαδρομή της Αιγύπτου παραμένει αποκλεισμένη. Οι ισραηλινές αρχές έχουν δηλώσει ότι η βοήθεια που βρίσκεται στη Δυτική Όχθη θα επιτρέπεται για είσοδο στη Γάζα, μόνο εάν προέρχεται από διεθνείς αγορές, και θα περιορίζεται σε ιατρικά είδη που είναι αποθηκευμένα σε αποθήκες του ΟΗΕ. Μέχρι στιγμής δεν έχουν πραγματοποιηθεί τέτοιες μεταφορές φορτίου. Και οι δύο πλευρές του περάσματος Κερέμ Σαλόμ ελέγχονται αυστηρά από τις ισραηλινές αρχές και ο ΟΗΕ δεν έχει λάβει άδεια να αναπτύξει παρατηρητές στο σημείο, περιορίζοντας σημαντικά την ορατότητα στην εισερχόμενη βοήθεια. Μέσα στη Γάζα, οι παραλαβές συχνά ακυρώνονται, αναδρομολογούνται ή καθυστερούν σημαντικά, οι παραδόσεις βοήθειας έχουν καταστεί σε μεγάλο βαθμό επικίνδυνες, απρόβλεπτες και αναποτελεσματικές, και η περιορισμένη βοήθεια που έρχεται συχνά ξεφορτώνεται απευθείας από φορτηγά από πεινασμένους πολίτες και, σε ορισμένες περιπτώσεις, αναχαιτίζεται από ένοπλες συμμορίες. Παρόλο που ο «Δρόμος του Φράχτη» λειτουργεί από τις 27 Μαΐου, κατόπιν άδειας των ισραηλινών αρχών, η μεταφορική ικανότητα παραμένει περιορισμένη λόγω του ανεπαρκούς αριθμού Παλαιστινίων οδηγών που έχουν ελεγχθεί από τις ισραηλινές αρχές για να οδηγούν φορτηγά σε αυτή τη διαδρομή.
• Σε τεράστιες περιοχές σε όλη τη Λωρίδα της Γάζας, οι ανθρωπιστικές ομάδες υποχρεούνται να συντονίζουν τις κινήσεις τους με τις ισραηλινές αρχές. Μεταξύ 11 και 17 Ιουνίου, από τις 100 προσπάθειες συντονισμού προγραμματισμένων κινήσεων βοήθειας σε όλη τη Λωρίδα της Γάζας, σχεδόν το 51% απορρίφθηκε από τις ισραηλινές αρχές, το 12% έγινε αρχικά δεκτό αλλά αντιμετώπισε εμπόδια, συμπεριλαμβανομένων εμποδίων ή καθυστερήσεων επί τόπου που ενδεχομένως να οδηγήσουν σε ματαίωση ή μερική ολοκλήρωση αποστολών, το 23% διευκολύνθηκε πλήρως και το 14% αποσύρθηκε από τους διοργανωτές για λόγους υλικοτεχνικής, επιχειρησιακής φύσεως ή ασφαλείας. Σε αυτές περιλαμβάνονται 52 προσπάθειες συντονισμού κινήσεων βοήθειας προς ή προς τη βόρεια Γάζα, εκ των οποίων το 31% (16) διευκολύνθηκε, το 48% (25) απορρίφθηκε, το 10% (πέντε) αντιμετώπισε εμπόδια και το 11% (έξι) αποσύρθηκε. Στη νότια Γάζα, από τις 48 προσπάθειες, το 15% (επτά) διευκολύνθηκε, το 54% (26) απορρίφθηκε, το 15% (επτά) αντιμετώπισε εμπόδια και το 16% (οκτώ) αποσύρθηκε.
• Μεταξύ 12 και 18 Ιουνίου, ο ισραηλινός στρατός εξέδωσε τρεις εντολές εκτοπισμού για τμήματα των κυβερνείων Χαν Γιουνίς, Βόρειας Γάζας και Γάζας. Συνολικά, οι εντολές καλύπτουν 7,4 τετραγωνικά χιλιόμετρα. Από τις 18 Μαρτίου, ο ισραηλινός στρατός εξέδωσε 42 εντολές εκτοπισμού, θέτοντας περίπου 279,5 τετραγωνικά χιλιόμετρα υπό εντολές εκτοπισμού (76% της Λωρίδας της Γάζας). Από τις 18 Ιουνίου, το 82,4% του εδάφους της Λωρίδας της Γάζας βρίσκεται εντός στρατιωτικοποιημένων ζωνών από το Ισραήλ ή έχει τεθεί υπό εντολές εκτοπισμού (σε μεγάλο βαθμό αλληλεπικαλύπτονται). Κατά την περίοδο αναφοράς, ο ισραηλινός στρατός εξέδωσε τρεις ανακοινώσεις που υποδεικνύουν ότι συγκεκριμένες περιοχές που είχαν τεθεί υπό εντολές εκτοπισμού εξακολουθούν να αποτελούν ζώνη μάχης όπου οι άνθρωποι δεν πρέπει να επιστρέψουν, συμπεριλαμβανομένης μιας ανακοίνωσης στις 13 Ιουνίου που καλύπτει μεγάλα τμήματα και των πέντε κυβερνείων στη Λωρίδα της Γάζας.
• Στις 16 και 17 Ιουνίου, μια διακοπή καλωδίου οπτικών ινών κατά μήκος της διαδρομής Khan Yunis προκάλεσε πλήρη διακοπή σύνδεσης στο διαδίκτυο και διακοπή των υπηρεσιών κινητής τηλεφωνίας στη νότια και κεντρική Γάζα. Παρόλο που οι επισκευές στις 16 Ιουνίου επέτρεψαν την προσωρινή αποκατάσταση των υπηρεσιών συνδεσιμότητας στην περιοχή, η ταχύτητα δεδομένων παρέμεινε περιορισμένη. Μια άλλη επακόλουθη διακοπή καλωδίου οπτικών ινών στις 17 Ιουνίου, η οποία δεν έχει ακόμη επισκευαστεί, άφησε το Khan Younis και το Deir al Balah χωρίς πρόσβαση σε υπηρεσίες κινητής τηλεφωνίας, σταθερής τηλεφωνίας και διαδικτύου. Αυτό ακολούθησε μια προηγούμενη πλήρη διακοπή ρεύματος που ξεκίνησε στην πόλη της Γάζας στις 10 Ιουνίου, μετά από διακοπές καλωδίων οπτικών ινών και έντονη στρατιωτική δραστηριότητα, η οποία επεκτάθηκε σε ολόκληρη τη Λωρίδα έως τις 12 Ιουνίου, με μόνο περιορισμένη αποκατάσταση υπηρεσιών να επιτυγχάνεται έως τις 14 Ιουνίου. Η αποκατάσταση των υπηρεσιών κατέστη δυνατή με την επισκευή τριών γραμμών οπτικών ινών από παρόχους υπηρεσιών, η οποία διευκολύνθηκε από το Emergency Telecommunications Cluster (ETC) και ανθρωπιστικούς εταίρους μέσω της υπεράσπισης* με τις ισραηλινές αρχές. Οι πάροχοι υπηρεσιών τηλεπικοινωνιών προειδοποιούν ότι χωρίς την άμεση προμήθεια καυσίμων και λαδιού κινητήρα για τη λειτουργία γεννητριών βασικών υποδομών, οι υπηρεσίες επικοινωνιών αναμένεται να κλείσουν άμεσα. Αυτό θα μπορούσε να οδηγήσει σε πλήρη κατάρρευση των τηλεπικοινωνιακών και διαδικτυακών υπηρεσιών σε όλη τη Γάζα. Μια τέτοια κατάρρευση θα επηρέαζε σοβαρά τον ανθρωπιστικό συντονισμό, την επιχειρησιακή συνέχεια, την ασφάλεια του προσωπικού και την ικανότητα των πληγέντων πληθυσμών να έχουν πρόσβαση σε πληροφορίες και υπηρεσίες που σώζουν ζωές.
Επιδείνωση της πρόσβασης στην υγειονομική περίθαλψη
• Στις 12 Ιουνίου, μια εντολή εκτοπισμού επηρέασε την περιοχή γύρω από το Ιατρικό Συγκρότημα Nasser, το τελευταίο μεγάλο νοσοκομείο που λειτουργούσε στη νότια Γάζα. Την ίδια ημέρα, η Medical Aid Palestine ( MAP ) ανέφερε ότι ισραηλινά τανκς και στρατεύματα βρίσκονταν σε κοντινή απόσταση από το νοσοκομείο, προειδοποιώντας ότι εάν το νοσοκομείο αναγκαστεί να κλείσει, εκατοντάδες χιλιάδες άνθρωποι θα χάσουν την πρόσβαση σε εντατική θεραπεία και το αποτέλεσμα θα είναι «πέραν καταστροφικό». Το νοσοκομείο διαθέτει 540 κλίνες, συμπεριλαμβανομένων 51 ασθενών στη μονάδα εντατικής θεραπείας (ΜΕΘ), και λειτουργεί στο 150% της χωρητικότητάς του, ανέφερε το MAP. Περιγράφοντας τις άθλιες συνθήκες, ο Δρ. Mohammad Saqr, Διευθυντής Νοσηλευτικής στο Nasser, δήλωσε στο MAP ότι «καταφεύγουν στην τοποθέτηση ασθενών σε διαδρόμους και σε μπαλκόνια ως έσχατη λύση, επειδή δεν μπορούν να τους γυρίσουν την πλάτη», προσθέτοντας ότι οι περισσότεροι από τους ασθενείς που έχουν παραληφθεί έχουν τραυματιστεί από άμεσα πυρά ελεύθερων σκοπευτών στο κεφάλι ή στο στήθος και ότι το 95% των εισερχόμενων ασθενών είναι οξύ υποσιτισμένοι.
• Στις 17 Ιουνίου, ο συντονιστής έκτακτης ανάγκης των Γιατρών Χωρίς Σύνορα προειδοποίησε ομοίως ότι «[σε] αυτή την φρικτή κατάσταση, τίποτα δεν μπορεί να αντικαταστήσει τον Νάσερ, την τελευταία εναπομείνασα σανίδα σωτηρίας στο Νότο», προσθέτοντας ότι το νοσοκομείο βρίσκεται «επικίνδυνα κοντά σε οριακό σημείο». Λόγω της δύσκολης πρόσβασης στο Ιατρικό Συγκρότημα Νάσερ, η Ομάδα Υγείας ανέφερε ότι τα νοσοκομεία εκστρατείας στο Χαν Γιουνίς βιώνουν τριπλάσια αύξηση στις εισαγωγές εσωτερικών ασθενών, ειδικά στα μαιευτικά τμήματα, τονίζοντας ότι υπάρχει άμεση ανάγκη αύξησης του εξοπλισμού και της χωρητικότητας κλινών σε αυτές τις εγκαταστάσεις για να αντιμετωπιστεί ο μεγάλος αριθμός ασθενών και να παρασχεθεί η απαραίτητη ιατρική περίθαλψη. Καθώς τα νοσοκομεία είναι υπερφορτωμένα, το προσωπικό έχει κατακλυστεί. Σύμφωνα με την Ομάδα Υγείας, υπάρχει επίσης επείγουσα ανάγκη παροχής τροφίμων στους εργαζόμενους στα τμήματα επειγόντων περιστατικών, καθώς οι ιατρικές ομάδες βιώνουν επεισόδια λιποθυμίας (συγκοπή) λόγω ελλείψεων τροφίμων, ειδικά σε περιόδους υψηλού φόρτου εργασίας, όπως τα περιστατικά μαζικών ατυχημάτων. Εν τω μεταξύ, το σύστημα υγείας στη Γάζα συνεχίζει να αντιμετωπίζει κρίσιμη έλλειψη βασικών φαρμάκων και ιατρικών εφοδίων, περιορίζοντας σοβαρά την ικανότητα των εργαζομένων στον τομέα της υγείας να ανταποκριθούν στις αυξανόμενες ανάγκες.
• Στις 16 Ιουνίου, η Παλαιστινιακή Εταιρεία Ερυθράς Ημισελήνου (PRCS) ανακοίνωσε τα εγκαίνια του Νοσοκομείου Πεδίου Al-Mawasi, στη δυτική Χαν Γιουνίς, για την παροχή επείγουσας ιατρικής περίθαλψης σε εκατοντάδες χιλιάδες εκτοπισμένους σε μια από τις πιο πυκνοκατοικημένες περιοχές της Γάζας. Το νοσοκομείο ιδρύθηκε για να βοηθήσει στον μετριασμό των επιπτώσεων των διαταγών εκτοπισμού και να αντιμετωπίσει τις αυξανόμενες ανάγκες υγείας των ανθρώπων που έχουν εκτοπιστεί από τη Ράφα, το Χαν Γιουνίς και τη βόρεια Γάζα. Περιλαμβάνει 60 κρεβάτια, δύο χειρουργεία, ένα εργαστήριο και μια μονάδα ακτίνων Χ, με σχέδια για την προσθήκη κλινών ΜΕΘ στην επόμενη φάση. Σύμφωνα με την PRCS, το νοσοκομείο εκστρατείας θα χειρίζεται όλα τα ιατρικά επείγοντα περιστατικά, ενώ οι πολύπλοκες χειρουργικές επεμβάσεις ή η εξειδικευμένη φροντίδα θα παραπέμπονται στο Νοσοκομείο Al-Amal στη Χαν Γιουνίς, το οποίο παραμένει σε λειτουργία παρά τις διαταγές εκτοπισμού.
• Η Ομάδα Εργασίας Αποκατάστασης αναφέρει ότι η χωρητικότητα των υπηρεσιών αποκατάστασης είναι εξαιρετικά περιορισμένη σε όλη τη Λωρίδα, με περίπου 30.000 περιπτώσεις τραυμάτων να χρειάζονται ήδη μακροχρόνια υποστήριξη αποκατάστασης και μόνο 85 κρεβάτια αποκατάστασης να παραμένουν λειτουργικά. Το παιδιατρικό φορτίο περιστατικών είναι συντριπτικό. Τα στοιχεία των συνεργατών του Health Cluster δείχνουν ότι τα παιδιά αντιπροσωπεύουν το 23% των ακρωτηριασμών, το 26% των τραυματισμών του νωτιαίου μυελού, το 33% των τραυματικών εγκεφαλικών τραυματισμών και το 70% των περιστατικών χειρουργικών εγκαυμάτων. Ωστόσο, δεν υπάρχουν εξειδικευμένες παιδιατρικές υπηρεσίες αποκατάστασης σε όλη τη Γάζα. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα μεγάλη ταλαιπωρία των ασθενών και επιδείνωση των συνθηκών υγείας, συμπεριλαμβανομένης της ψυχικής υγείας. Μια πρόσφατη επίσκεψη του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ) στο Νοσοκομείο Αποκατάστασης Hamad σημείωσε ότι τα παιδιά που περιμένουν υπηρεσίες ακοής παρουσιάζουν σημαντική ψυχολογική δυσφορία. Η έγκαιρη παρέμβαση για μη τραυματικές περιπτώσεις απουσιάζει επίσης. Ο αριθμός των ακρωτηριασμένων που χρειάζονται υπηρεσίες προσθετικής έχει αυξηθεί σε 6.000 άτομα – που περιλαμβάνουν 4.000 νέες και 2.000 προϋπάρχουσες περιπτώσεις. Τουλάχιστον 292 ασθενείς, συμπεριλαμβανομένων 57 παιδιών, περιμένουν χειρουργική επέμβαση αναθεώρησης κολοβώματος. Τα βασικά υλικά αποκατάστασης έχουν φτάσει σε κρίσιμα χαμηλά επίπεδα και ορισμένες εγκαταστάσεις υγείας έχουν ήδη εξαντληθεί. Εν τω μεταξύ, χιλιάδες βοηθητικές συσκευές παραμένουν κολλημένες στις διαβάσεις, συμπεριλαμβανομένων πάνω από 3.330 αναπηρικών αμαξιδίων. Ο υπερφορτωμένος αριθμός υπηρεσιών και η ανεπάρκεια υλικών οδηγούν σε σοβαρές δευτερογενείς επιπλοκές. Εκτιμάται ότι το 30% των κλινών νοσηλείας στο ένα εναπομείναν εξειδικευμένο νοσοκομείο αποκατάστασης της Γάζας (Νοσοκομείο Αποκατάστασης Al Wafaa) καταλαμβάνονται από άτομα που πάσχουν από προχωρημένες κατακλίσεις. Το Health Cluster προειδοποιεί ότι «όλα τα άτομα με προϋπάρχουσες αναπηρίες, οι ηλικιωμένοι και τα άτομα με αναπηρίες που σχετίζονται με χρόνιο πόνο ή μη μεταδοτικές ασθένειες διατρέχουν κίνδυνο επιδείνωσης, συμβάλλοντας στη μακροχρόνια αναπηρία και αυξάνοντας το μακροπρόθεσμο κόστος και τη ζήτηση για αποκατάσταση».
• Το Ταμείο Πληθυσμού των Ηνωμένων Εθνών (UNFPA) προειδοποιεί για μια κρίση μητρικής υγείας στη Γάζα, όπου «οι γυναίκες λιμοκτονούν, γεννούν χωρίς καθαρό νερό, υγιεινή ή ιατρική περίθαλψη». Τα μισά από τα βασικά φάρμακα μητρικής υγείας έχουν εξαντληθεί και κανένα από τα εφόδια του UNFPA, συμπεριλαμβανομένων των φαρμάκων μητρικής υγείας που σώζουν ζωές, δεν έχει εισέλθει στη Γάζα για περισσότερο από τρεις μήνες, ενώ 190 φορτηγά με εφόδια του UNFPA δεν τους επιτράπηκε η είσοδος στα σύνορα κατά τη διάρκεια του αποκλεισμού. Αυτή η κρίση επιδεινώνεται από τη δραστική εξάντληση των καυσίμων. Χωρίς καύσιμα, το 80% των μονάδων εντατικής θεραπείας που είναι απαραίτητες για γεννήσεις και ιατρικά επείγοντα περιστατικά θα κλείσουν και τα νεογνά σε θερμοκοιτίδες και μονάδες εντατικής θεραπείας κινδυνεύουν να ασφυκτιήσουν καθώς τα μηχανήματα διάσωσης βλάπτουν, προειδοποιεί το UNFPA. Το UNFPA αναφέρει ότι μία στις τρεις εγκυμοσύνες είναι υψηλού κινδύνου και ένα στα πέντε νεογνά γεννιέται πρόωρα ή λιποβαρή, απαιτώντας εξειδικευμένη φροντίδα που είναι ολοένα και πιο μη διαθέσιμη. Μόνο πέντε νοσοκομεία εξακολουθούν να παρέχουν μαιευτική φροντίδα σε ολόκληρη τη Λωρίδα της Γάζας.
Μια ανησυχητική επιδείνωση της διατροφικής ποικιλομορφίας
• Από τη μερική επανέναρξη της εισόδου βοήθειας στις 19 Μαΐου, μετά από 78 ημέρες πλήρους αποκλεισμού, οι εταίροι κατάφεραν να φέρουν περίπου 9.000 μετρικούς τόνους (MT) αλεύρου σίτου στη Γάζα από τις 16 Ιουνίου, που ισοδυναμούν με 360.000 σακούλες των 25 κιλών. Ωστόσο, το μεγαλύτερο μέρος αυτής της βοήθειας έχει εκφορτωθεί από πολίτες που έχουν απεγνωσμένα ανάγκη από ανθρωπιστική βοήθεια και, σε ορισμένες περιπτώσεις, έχει κατασχεθεί από ένοπλους δράστες, πριν φτάσουν στους προβλεπόμενους προορισμούς τους. Επιπλέον, οι εταίροι έχουν φέρει περίπου 50 φορτηγά με μικτά τρόφιμα, συμπεριλαμβανομένων προμηθειών τροφίμων για κοινοτικές κουζίνες, αλλά όλες αυτές οι προμήθειες εκφορτώθηκαν από τα ανοιχτά φορτηγά από πλήθη πριν φτάσουν στις αποθήκες λόγω των υψηλών επιπέδων οξείας πείνας που πλήττουν τον πληθυσμό και της έλλειψης βασικών τροφίμων στις αγορές. Συνολικά, ο τρέχων όγκος και ο ρυθμός παράδοσης παραμένουν κρίσιμα ανεπαρκείς. Από τις 18 Ιουνίου, 185.000 γεύματα συνέχιζαν να προετοιμάζονται και να διανέμονται καθημερινά μέσω 42 κουζινών σε όλη τη Λωρίδα, γεγονός που αντιπροσωπεύει μείωση 83% από τα 1,07 εκατομμύρια γεύματα που διανέμονταν καθημερινά από 180 κουζίνες στα τέλη Απριλίου. Εν τω μεταξύ, οι ισραηλινές αρχές συνεχίζουν να απαγορεύουν στους ανθρωπιστικούς εταίρους να πραγματοποιούν διανομές δεμάτων τροφίμων εντός της Γάζας, παρεμποδίζοντας περαιτέρω τις ανθρωπιστικές προσπάθειες για την παροχή βοήθειας που σώζει ζωές στα νοικοκυριά. Σύμφωνα με τον Τομέα Επισιτιστικής Ασφάλειας (FSS), απαιτούνται επειγόντως συνεπείς, συχνές και μεγάλης κλίμακας παραδόσεις μέσω πολλαπλών σημείων διέλευσης για την αντιμετώπιση των οξέων αναγκών σε τρόφιμα και τη σταθεροποίηση της διαθεσιμότητας, της τιμολόγησης και της οικονομικής προσιτότητας αλευριού σίτου.
• Η τελευταία έκθεση παρακολούθησης της αγοράς του WFP προειδοποίησε για μια ανησυχητική επιδείνωση της διατροφικής ποικιλομορφίας σε όλη τη Γάζα, με την πρόσληψη τροφής του πληθυσμού να θεωρείται επικίνδυνα ανισορροπημένη και με σοβαρή έλλειψη βασικών θρεπτικών συστατικών, φτάνοντας στα χειρότερα επίπεδα από τον Οκτώβριο του 2023. Η έκθεση τόνισε ότι παρά την άρση του πλήρους αποκλεισμού της Γάζας από τις ισραηλινές αρχές στις 19 Μαΐου, ο αριθμός των εμπορικών και ανθρωπιστικών φορτηγών παραμένει ελάχιστος και οι συνεχείς λεηλασίες δυσκολεύουν τις περισσότερες πομπές να φτάσουν στους προβλεπόμενους προορισμούς τους εντός της Γάζας. Ως αποτέλεσμα, η διαθεσιμότητα και η οικονομική προσιτότητα βασικών τροφίμων στην τοπική αγορά δεν έχει βελτιωθεί, όπως περιγράφεται λεπτομερώς παρακάτω, και «η βασική επιβίωση [έχει γίνει] ολοένα και πιο απρόσιτη για μεγάλο μέρος του πληθυσμού», καταλήγει η έκθεση.
o Η κατανάλωση γαλακτοκομικών προϊόντων και φρούτων παραμένει ουσιαστικά απούσα, ενώ η πρόσληψη λαχανικών έχει μειωθεί σε μόλις μισή ημέρα την εβδομάδα, από έξι ημέρες πριν από την κρίση. Τροφές πλούσιες σε πρωτεΐνες, όπως το κρέας, τα πουλερικά και τα αυγά, έχουν εξαφανιστεί εντελώς από τη διατροφή των νοικοκυριών, σε σύγκριση με τον μέσο όρο των τριών ημερών την εβδομάδα πριν από την κλιμάκωση των εχθροπραξιών τον Οκτώβριο του 2023. Μόνο τα όσπρια και το ψωμί είναι κάπως προσβάσιμα: τα όσπρια εξακολουθούν να καταναλώνονται περίπου τέσσερις ημέρες την εβδομάδα, σύμφωνα με τα πρότυπα πριν από την κρίση, αλλά η κατανάλωση ψωμιού έχει μειωθεί από επτά σε μόλις τέσσερις ημέρες την εβδομάδα.
o Οι τιμές των τροφίμων συνέχισαν να αυξάνονται, αυξημένες κατά 350% έως και 4.567% σε σύγκριση με τα επίπεδα πριν από το κλείσιμο και κατά 456% έως 7.079% σε σύγκριση με τα επίπεδα πριν από τον Οκτώβριο του 2023. Μέχρι τις 10 Ιουνίου 2025, το 96% των νοικοκυριών στη Βόρεια Γάζα, το 81% στην πόλη της Γάζας, το 68% στο Ντέιρ αλ Μπαλάχ και το 82% στο Χαν Γιουνίς ανέφεραν σοβαρά εμπόδια στην πρόσβαση στις αγορές. Ταυτόχρονα, πάνω από το 95% των νοικοκυριών αντιμετωπίζουν σοβαρές οικονομικές δυσκολίες, με εκτεταμένες ελλείψεις μετρητών που καθιστούν σχεδόν αδύνατη την αγορά τροφίμων. Επιπλέον, το τέλος για τη λήψη εμβασμάτων από το εξωτερικό ή την πραγματοποίηση πληρωμών με πιστωτικές κάρτες έχει αυξηθεί στο 40%, προσθέτοντας ένα ακόμη βάρος σε έναν ήδη οικονομικά εξαντλημένο πληθυσμό.
• Η τελευταία έκθεση του FAO-WFP για τα σημεία πείνας προειδοποιεί ότι η πιθανότητα λιμού στη Λωρίδα της Γάζας αυξάνεται. Αυτό οφείλεται στις παρατεταμένες και μεγάλης κλίμακας στρατιωτικές επιχειρήσεις που συνεχίζουν να προκαλούν εκτεταμένες καταστροφές, μαζικούς εκτοπισμούς και την σχεδόν πλήρη κατάρρευση του επισιτιστικού συστήματος, σε συνδυασμό με τα ανεπαρκή σχέδια για την παράδοση τροφίμων και μη εδώδιμων ειδών (NFIs) εν μέσω ακραίων περιορισμών στην πρόσβαση σε ανθρωπιστική βοήθεια. Η έκθεση υπογραμμίζει περαιτέρω ότι η καταστροφική κρίση επιδεινώνεται από τις αυξανόμενες κρίσιμες ελλείψεις χρηματοδότησης. Σημειώνοντας ότι η έκθεση αποτελεί «κόκκινο συναγερμό», η Εκτελεστική Διευθύντρια του WFP, Cindy McCain, δήλωσε : «Έχουμε τα εργαλεία και την εμπειρία για να ανταποκριθούμε, αλλά χωρίς χρηματοδότηση και πρόσβαση, δεν μπορούμε να σώσουμε ζωές».
Συνεχής αύξηση των ποσοστών υποσιτισμού
• Τα τελευταία διαθέσιμα δεδομένα υποδεικνύουν μια συνεχιζόμενη επιδείνωση της διατροφικής κατάστασης στη Λωρίδα της Γάζας. Σύμφωνα με ανάλυση από την Ομάδα Διατροφής (Nutrition Cluster) των εξετάσεων περιφέρειας μέσου άνω βραχίονα (MUAC) σε παιδιά ηλικίας 6 έως 59 μηνών, τα ποσοστά οξέος υποσιτισμού έχουν αυξηθεί απότομα σε όλες τις επαρχίες. Μεταξύ Μαρτίου και Μαΐου, τα ποσοστά οξέος υποσιτισμού έχουν υπερδιπλασιαστεί: στην πόλη της Γάζας τα ποσοστά πολλαπλασιάστηκαν επί 1,7, στο Χαν Γιουνίς επί 2,2, στο Ντέιρ αλ Μπαλάχ επί 2,8 και στη Βόρεια Γάζα επί 2. Δεν υπάρχουν προς το παρόν διαθέσιμα δεδομένα για τη Ράφα, η οποία εξακολουθεί να υπόκειται σε πλήρως διαταγές εκτοπισμού. Αυτή η τάση επιδείνωσης αντικατοπτρίζεται περαιτέρω στον αριθμό των νεοεντοπισμένων κρουσμάτων οξέος υποσιτισμού, ο οποίος αυξήθηκε από 2.068 τον Φεβρουάριο σε 5.452 τον Μάιο. Επιπλέον, η σοβαρότητα των εντοπισμένων κρουσμάτων έχει επίσης αυξηθεί. Τον Μάιο, το 13% των νεοεντοπισμένων κρουσμάτων υπέφερε από σοβαρό οξύ υποσιτισμό (SAM), σε σύγκριση με 11,5% τον Μάρτιο. Οι κίνδυνοι για την υγεία κλιμακώνονται επίσης για περίπου 55.000 έγκυες γυναίκες, για τις οποίες κάθε παράλειψη γεύματος αυξάνει τον κίνδυνο αποβολής, θνησιγένειας και υποσιτισμένων νεογνών, προειδοποιεί το UNFPA. Σύμφωνα με την ανάλυση δεδομένων του Nutrition Cluster από τον Μάιο, μεταξύ 15 και 20% των εγκύων γυναικών πάσχουν από οξύ υποσιτισμό.
• Τα περισσότερα παιδιά και οι έγκυες και θηλάζουσες γυναίκες (PBW) που διαγιγνώσκονται ότι πάσχουν από οξύ υποσιτισμό εντοπίζονται και αντιμετωπίζονται μέσω εξωτερικής περίθαλψης, η οποία απαιτεί εβδομαδιαίες επισκέψεις σε εγκαταστάσεις υγείας και διατροφής για παρακολούθηση και θεραπεία. Ωστόσο, το επαναλαμβανόμενο κλείσιμο ή η μετεγκατάσταση των 80 έως 100 θέσεων εξωτερικής διατροφής, λόγω εντολών εκτοπισμού, ανασφάλειας και έλλειψης καυσίμων για μεταφορά, έχει διαταράξει σοβαρά τη συνέχεια της φροντίδας και έχει καθυστερήσει την ανάρρωση. Ομοίως επηρεάζεται και ο αυξανόμενος αριθμός παιδιών που χρειάζονται νοσηλεία σε κέντρα σταθεροποίησης. Από τις αρχές Ιουνίου, 17 παιδιά έχουν εισαχθεί σε κέντρα σταθεροποίησης που εδρεύουν σε νοσοκομεία για θεραπεία οξέος υποσιτισμού με επιπλοκές. Επί του παρόντος, μόνο τέσσερα κέντρα σταθεροποίησης λειτουργούν στη Λωρίδα της Γάζας: δύο στο Khan Younis, ένα στο Deir al Balah και μόνο ένα για τη Βόρεια Γάζα και την πόλη της Γάζας. Το Nutrition Cluster, σε συνεργασία με τον ΠΟΥ, σχεδιάζει να ανοίξει ένα νέο κέντρο σταθεροποίησης στο Ειδικό Παιδιατρικό Νοσοκομείο Al Rantisi στην πόλη της Γάζας. Η ενσωμάτωση υπηρεσιών σταθεροποίησης στα παιδιατρικά νοσοκομεία επιτρέπει επίσης τον εντοπισμό και τη θεραπεία του δευτερογενούς υποσιτισμού μεταξύ άλλων νοσηλευόμενων παιδιών.
• Εν τω μεταξύ, οι κρίσιμες ελλείψεις σε προμήθειες για υπηρεσίες προληπτικής διατροφής παραμένουν σημαντική ανησυχία κατά την εκτέλεση του Προγράμματος Συμπληρωματικής Σίτισης (BSFP) για παιδιά και άτομα με αναπηρίες και παιδιά ηλικίας από έξι έως 23 μηνών και του προγράμματος συμπληρωματικής σίτισης για παιδιά ηλικίας από έξι έως 23 μηνών. Όλα τα εξειδικευμένα προϊόντα διατροφής για αυτά τα προγράμματα έχουν εξαντληθεί και η εισαγωγή αυτών των προληπτικών προμηθειών αποτελεί επείγουσα προτεραιότητα για την αποτροπή περαιτέρω επιδείνωσης της διατροφικής κατάστασης. Λόγω των συνεχιζόμενων εχθροπραξιών και των επαναλαμβανόμενων εντολών εκτοπισμού, ο αριθμός των λειτουργικών θέσεων του BSFP κυμαίνεται μεταξύ 125 και 145 και οι εταίροι πρέπει να αναβάλλουν ή να μετεγκαθίστανται τακτικά για τη διανομή. Στο τρέχον πλαίσιο, όπου οι γενικές διανομές τροφίμων παραμένουν ανεπαρκείς, το BSFP από μόνο του δεν μπορεί να καλύψει τις διατροφικές ανάγκες των ευάλωτων ομάδων. Το Nutrition Cluster υπογραμμίζει ότι η πλήρης επανέναρξη της διανομής τροφίμων σε μεγάλη κλίμακα είναι επειγόντως απαραίτητη για να αποφευχθεί η περαιτέρω επιδείνωση της διατροφικής κατάστασης.
Η κρίση καυσίμων θέτει σε σοβαρό κίνδυνο τις υπηρεσίες που υποστηρίζουν τη ζωή
• Ο συνεχιζόμενος αποκλεισμός καυσίμων, ο οποίος εισέρχεται πλέον στον τέταρτο μήνα του, και οι πολλαπλές αρνήσεις από τις ισραηλινές αρχές σε ανθρωπιστικές αποστολές που επιδιώκουν να έχουν πρόσβαση σε αποθέματα καυσίμων στη Γάζα έχουν οδηγήσει σε δραστική εξάντληση των αποθεμάτων καυσίμων, θέτοντας σε σοβαρό κίνδυνο τις υπηρεσίες που υποστηρίζουν τη ζωή. Ενώ οι ανθρωπιστικοί εταίροι έχουν εφαρμόσει αυστηρά μέτρα δελτίου, κρίσιμες υπηρεσίες υγείας, ύδρευσης και αποχέτευσης κινδυνεύουν να κλείσουν άμεσα εάν δεν αποκατασταθεί επειγόντως η είσοδος καυσίμων ή εάν δεν διευκολυνθεί η πρόσβαση στα υπάρχοντα αποθέματα εντός της Γάζας.
• Στις 16 Ιουνίου, ο Γενικός Διευθυντής του ΠΟΥ, Τέντρος Αντανόμ Γκεμπρεγέσους, τόνισε ότι δεν έχουν εισέλθει καύσιμα στη Γάζα για περισσότερες από 100 ημέρες και ότι οι προσπάθειες ανάκτησης αποθεμάτων καυσίμων από τις ζώνες εκκένωσης έχουν απορριφθεί. Ο Δρ. Γκεμπρεγέσους πρόσθεσε ότι ο κρίσιμος ιατρικός εξοπλισμός, τα νοσοκομεία εκστρατείας, οι ιατρικές εκκενώσεις και η παράδοση βασικών φαρμάκων και προμηθειών θα σταματήσουν χωρίς καύσιμα. Σύμφωνα με το Health Cluster, 67 μονάδες υγείας που παρέχουν υπηρεσίες διάσωσης, συμπεριλαμβανομένων 17 νοσοκομείων, επτά νοσοκομείων εκστρατείας και 43 Κέντρων Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας (ΠΦΥ), διατρέχουν άμεσο κίνδυνο να κλείσουν λόγω έλλειψης καυσίμων. Αυτό θα οδηγήσει σε άμεση απώλεια ζωών, ιδίως μεταξύ των ασθενών σε μονάδες εντατικής θεραπείας, μονάδες νεογνών και άλλες μονάδες που εξαρτώνται από την ηλεκτρική ενέργεια. Στο πλαίσιο αυτό, το UNFPA προειδοποίησε ότι χωρίς καύσιμα, το 80% των μονάδων εντατικής θεραπείας που είναι απαραίτητες για γεννήσεις και ιατρικά επείγοντα περιστατικά θα κλείσουν και τα νεογνά που εξαρτώνται από μηχανήματα ΜΕΘ θα ασφυκτιούν. Επιπλέον, οι θεραπείες αιμοκάθαρσης θα σταματήσουν, οι υπηρεσίες ασθενοφόρων και οι παραπομπές ασθενών θα σταματήσουν και τα προγράμματα εμβολιασμού θα διαταραχθούν λόγω βλαβών της ψυχρής αλυσίδας, επιδεινώνοντας περαιτέρω τις συνθήκες δημόσιας υγείας.
• Το WASH Cluster ανέφερε ότι εκατοντάδες εγκαταστάσεις ύδρευσης και αποχέτευσης κινδυνεύουν να κλείσουν, περιορίζοντας σοβαρά την πρόσβαση των ανθρώπων σε καθαρό νερό και αποχέτευση και αυξάνοντας τον κίνδυνο εμφάνισης ασθενειών. Πολλά πηγάδια υπόγειων υδάτων έχουν ήδη μειώσει τις ώρες λειτουργίας τους, ενώ αρκετά αναμένεται να κλείσουν σύντομα εάν δεν αναπληρωθούν τα καύσιμα. Οι δύο κύριες μονάδες αφαλάτωσης θαλασσινού νερού στο Deir al Balah, που εξυπηρετούν το Al Mawasi και τις γύρω κοινότητες, λειτουργούν επίσης με μειωμένο ωράριο, όπου οι εταίροι προσπαθούν να κατανείμουν τα διαθέσιμα καύσιμα όσο το δυνατόν περισσότερο. Χωρίς επιπλέον καύσιμα, αυτές οι μονάδες ενδέχεται να αναγκαστούν να σταματήσουν εντελώς τις λειτουργίες τους, διακινδυνεύοντας να προκαλέσουν μη αναστρέψιμη ζημιά στις μεμβράνες αφαλάτωσης. Οι υπηρεσίες διαχείρισης στερεών αποβλήτων έχουν επίσης επηρεαστεί σοβαρά, με τις λειτουργίες να έχουν μειωθεί σημαντικά και να κινδυνεύουν με πλήρη αναστολή. Αυτή η διακοπή θα μπορούσε να οδηγήσει σε περαιτέρω συσσώρευση αποβλήτων και αύξηση των παρασίτων και των τρωκτικών, θέτοντας σοβαρούς κινδύνους για τη δημόσια υγεία. Στην πόλη της Γάζας, ένας εταίρος του WASH Cluster έχει ήδη σταματήσει τη συλλογή στερεών αποβλήτων λόγω έλλειψης καυσίμων, ενώ άλλοι λειτουργούν με ελάχιστη χωρητικότητα.
• Επιπλέον, η κρίση καυσίμων έχει διαταράξει σοβαρά τη λειτουργία των δημοτικών υπηρεσιών στη Γάζα. Στις 15 Ιουνίου, ο Δήμος An Nuseirat στο Deir al Balah ανακοίνωσε ότι σύντομα θα αναστείλει πλήρως τις βασικές υπηρεσίες λόγω της εξάντλησης των καυσίμων που απαιτούνται για τη λειτουργία πηγαδιών ύδρευσης και σταθμών αποχέτευσης, καθώς και για τη συλλογή αποβλήτων. Στις 17 Ιουνίου, ο δήμος Khan Younis ανακοίνωσε την αναστολή των υπηρεσιών του στις μονάδες ύδρευσης, λυμάτων και αφαλάτωσης λόγω έλλειψης καυσίμων που απαιτούνται για τη λειτουργία εγκαταστάσεων ύδρευσης και αποχέτευσης, τα οποία δεν παρέχονται για δέκα συνεχόμενες ημέρες. Την ίδια ημέρα, ο δήμος της Γάζας ανακοίνωσε αναγκαστική μείωση βασικών υπηρεσιών λόγω της συνεχιζόμενης έλλειψης καυσίμων, η οποία προκαλείται από την αδυναμία εξασφάλισης νέων προμηθειών καυσίμων. Ως αποτέλεσμα, τα πηγάδια νερού λειτουργούν πλέον με ελάχιστη χωρητικότητα, οι υπηρεσίες αποχέτευσης έχουν μειωθεί και οι εργασίες συλλογής απορριμμάτων και καθαρισμού δρόμων έχουν ανασταλεί.
