“Μαρτυρήσας γενναίως ὑπὲρ Χριστοῦ, καὶ τὴν πίστιν κηρύξας τῷ σῷ πατρί, ἀνείλκυσας πανεύφημε, τοῦ βυθοῦ τῆς ἀγνοίας,
καὶ τυράννων μὴ πτήξας, τὸ ἄθεον φρόνημα, τῶν δαιμόνων κατῄσχυνας, τὸ ἀνίσχυρον θράσος·[χωρὶς νὰ δειλιάσεις μπροστὰ στὸ ἄθεο φρόνημα τῶν τυράννων, ντρόπιασες τῶν δαιμόνων τὸ ἀνίσχυρο θράσος]  ὅθεν καὶ τὴν χάριν, ἐκ Θεοῦ ἐκομίσω, ἰᾶσθαι νοσήματα, τῆς ψυχῆς καὶ τοῦ σώματος, Παντελεῆμον πανεύφημε. Πρέσβευε Χριστῷ τῷ Θεῷ, τῶν πταισμάτων ἄφεσιν δωρήσασθαι, τοῖς ἑορτάζουσι πόθῳ, τὴν ἁγίαν μνήμην σου”. (Κάθισμα ἀπὸ τὸν σημερινὸ Ὄρθρο τοῦ Ἁγίου Παντελεήμωνος)

Ὁ ἅγιος Παντελεήμων γεννήθηκε καῖ ἔζησε στὴ Νικομήδεια (τουρκικὰ Ἰζμίτ) τῆς Προποντίδας περὶ τὰ τέλη τοῦ 3ου μ.Χ αἰώνα, ὅταν αὐτὴ ἦταν μία ἀπὸ τὶς τοπικὲς πρωτεύουσες τοῦ Ρωμαϊκοῦ Κράτους ἐπὶ Τετραρχίας Διοκλητιανοῦ, «ἐξέχουσα πόλις» κατὰ τὸν Γρηγόριο Νύσσης.

Γονεῖς του ἦταν ὁ εἰδωλολάτρης συγκλητικὸς Εὐστόργιος καὶ ἡ Εὐβούλη, ποὺ ἦταν Χριστιανή. Τὸ ὄνομά του ἦταν Παντολέων. Ὁ κάθε γονέας προσπάθησε νὰ ἐπηρεάσει τὸ παιδί. Ἡ ἐπιρροὴ τῆς μητέρας ἀποδείχθηκε τελικὰ ἰσχυρότερη, παρὰ τὸ γεγονὸς ὅτι ἀποβίωσε νωρίς.

Ὁ Παντολέων ἔλαβε ἀξιόλογη γενικὴ μόρφωση και στὴ συνέχεια μαθήτευσε κοντὰ στὸν Εὐφρόσυνο, τὸν καλύτερο γιατρὸ τῆς Νικομήδειας καὶ προσωπικὸς γιατρὸς τοῦ αὐτοκράτορα. Χάρη στὴν έξαιρετικὴ εύφυΐα του, πολὺ γρήγορα συμπλήρωσε τὶς γνώσεις τῆς ἰατρικῆς.

Τότε βρέθηκε μπροστὰ στὸ δίλημα ποιὰ πίστη νὰ ἀκολουθήσει. Τοῦ πατέρα του μὲ ἀποτέλεσμα τὴν ἀπόλαυση πλούτου καὶ κοσμικῆς δόξας; Ἢ τῆς μητέρας του, ποὺ σήμαινε δοκιμασίες, διωγμοὺς καὶ ἐνδεχομένως μαρτυρικὸ θάνατο;

Σ’ ἐκείνη τὴ συγκυρία ὁ μετέπειτα ἱερομάρτυρας Ἑρμόλαος ποὺ κρυβόταν μαζὶ μὲ ἄλλους ἀπὸ τοὺς φοβεροὺς διωγμοὺς τοῦ Διοκλητιανοῦ, ἔστειλε καὶ προσκάλεσε τὸν Παντολέοντα νὰ τοὺς ἐπισκεφθεῖ. Τὸν κατήχησε καὶ στὴ συνέχεια τὸν βάπτισε καὶ ἔλαβε τὸ ὄνομα Παντελεήμων. Ἔμεινε ἑπτὰ μέρες κοντὰ στοὺς τρεῖς κρυμμένους ἱερεῖς καὶ ἐπέστρεψε στὸ πατρικό του.

Σταδιακά, κατάφερε νὰ προσελκύσει τὸν πατέρα του στὴ χριστιανικὴ πίστη.

Μετὰ τὸ θάνατο τοῦ πατέρα του, ἀπελευθέρωσε τοὺς δούλους, ἀφοῦ τοὺς χάρισε ἕνα μέρος τῆς περιουσίας του, ποὺ εἶχε ἀποκτηθεῖ καὶ μὲ δική τους έργασία, ὥστε νὰ ζήσουν μὲ ἀξιοπρέπεια. Τὰ ὑπόλοιπα τὰ μοίρασε στοὺς φτωχοὺς τῆς Νικομήδιας.

Πρόσφερε τὶς ἰατρικές του γνώσεις καὶ ὑπηρεσίες κυρίως στοὺς φτωχοὺς καὶ τοὺς ἀνήμπορους, χωρὶς καμία ἀμοιβή, καθὼς καὶ τοὺς φυλακισμένους καὶ τοὺς Χριστιανοὺς Ὁμολογητὲς καὶ Μάρτυρες τῆς Πίστεως.

Επιβραβεύοντας ὁ Θεὸς τὴν ὅλη βιοτή, τὴ φιλάνθρωπη καὶ ἀνάργυρη δράση τοῦ Ἁγίου Παντελεήμονα, τὸν προίκισε μὲ τὴ χάρη νὰ κάνει θαύματα, ποὺ σταδιακὰ διαδόθηκαν στὴ Νικομήδεια, προκαλώντας τὸ θαυμασμὸ τῶν ἁπλῶν ἀνθρώπων καὶ τὴν ὀργὴ τῶν εἰδωλολατρῶν. Μεταξὺ ἄλλων τὴν ἀνάσταση ἑνὸς παιδιοῦ ποὺ εἶχε πεθάνει ἀπὸ τσίμπημα ὀχιᾶς, ἡ θεραπεία ἑνός τυφλοῦ κι ἑνὸς παραλύτου.

Ἡ χωρὶς ἀμοιβὴ ἄσκηση τῆς ἰατρικῆς ἀπὸ τὸν ἅγιο προκάλεσε τὸ φθόνο τῶν ἄλλων γιατρῶν. Αὐτὸ τοὺς ἐξώθησε νὰ καταγγείλουν στὸν αὐτοκράτορα Διοκλητιανὸ ὅτι ὁ Παντελεήμων εἶχε γίνει Χριστιανός. Τοῦτο τὸ ἐμφάνισαν ὡς προσωπικὴ προσβολὴ στὸν αὐτοκράτορα, ποὺ εἶχε προσωπικὰ ἐνδιαφερθεῖ γιὰ τὶς ἰατρικὲς σπουδὲς τοῦ Παντελεήμονα καὶ τὸν προόροζε γιὰ διάδοχο τοῦ Εὐφροσύνου στὸ παλάτι.

Ὁ Παντελεήμων συνελήφθη καὶ ὁμολογησε τὴν πίστη του, ἀρνούμενος νὰ θυσιάσει στὰ εἴδωλα. Συνελήφθησαν καὶ οἱ ἱερεῖς Ἑρμόλαος, Ἕρμιππος καὶ Ἑρμοκράτης ποὺ τὸν εἶχαν κατηχήσει καὶ θανατώθηκαν. Ἡ μνήμη τους γιορτάζεται στὶς 26 Ἰουλίου.

Ὁ Διοκλητιανὸς προπάθησε νὰ δελεάσει τὸν Παντελεήμονα χωρὶς ἀποτέλεσμα.

«Ἂφοῦ ὁμολόγησε πίστη στὸν Χριστό, βασανίστηκε μὲ διάφορους τρόπους. Στὸ τέλος καταδικάστηκε σὲ ἀποκεφαλισμό, ὁπότε δεμένος μὲ ἁλυσίδες, ὁδηγήθηκε στὸν τόπο τῆς θανάτωσης καὶ δέθηκε στὸν κορμὸ μιᾶς ἑλιᾶς. Ὅταν τοῦ ἔκοψαν τὸ κεφάλι, ἔτρεξε αἷμα καὶ γάλα» (Βασίλειος ὁ Πορφυρογέννητος). Ἦταν τὸ ἔτος 305 μ.Χ.

ΠΗΓΗ: Ἀναλυτικὸς βίος στὸ ἱστολόγιο τῆς ἐνορίας Ἁγίου Παντελεήμωνος Χαλέπας Χανίων

ΦΩΤΟ: Ὁ Ἅγιος Παντελεήμων εἰκονογραφημένος ἀπὸ τὸν Θεόφιλο. Στὸ πίσω μέρος τῆς εἰκόνας,  εἶναι ζωγραφισμένος στὴ μέση σταυρός, μὲ τὰ ἀρχικὰ στὶς τέσσερις γωνιές ΙΣ-ΧΡ-Ν-Κ – (Ἰησοῦς Χριστὸς Νικᾶ), δύο λάβαρα στὰ πλάγια, ἀπὸ κάτω τὴ χρονολογία 1920, Ἔργον Θεοφίλου Γ. Χατζῆ Μιχαήλ. Στὸ συνδετικὸ ξύλινο μαδεράκι γιὰ πρώτη φορὰ παρουσιάζεται ἡ λέξη «λέσβιος»

(ΠΗΓΗ: Ἱστολόγιο “ΣΤΟ ΝΗΣΙ”)