Ο κορωναϊός ήταν η αιτία για το μεγαλεπήβολο “πρόγραμμα επανεκκίνησης” της Ε.Ε. των 750 δισεκατομμυρίων. Είχαμε επισημάνει ότι παρά το γεγονός ότι εκπονήθηκε το καλοκαίρι του 2020 με βάση περί κατεπείγοντος διατάξεις των συνθηκών, τίποτε το επείγον δεν χαρακτηρίζει το πρόγραμμα, που προβλέπεται να εφαρμοστεί σε βάθος επταετίας. Πρώτη κατεπείγουσα προτεραιότητα όφειλε να είναι η θωράκιση των συστημάτων υγείας των κρατών-μελών της Ε.Ε. ενόψει του β’ κύματος της πανδημίας. Τίποτα δεν έγινε γι’ αυτό.

Η Πρόεδρος της “Κομισιόν” Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν διαφήμισε στη συνέχεια την πρωτοβουλία της για τον συντονισμένο εμβολιασμό όλων των κατοίκων των κρατών-μελών. Χρηματοδοτήθηκαν από την Ε.Ε. οι εταιρίες για να επισπεύσουν την έρευνα και ήδη η εκ μέρους τους αθέτηση των συμφωνηθέντων μονοπωλεί  τη δημοσιότητα. Καμμία ενίσχυση όμως δεν έλαβαν οι κυβερνήσεις των κρατών-μελών που δεν μπορούσαν να αγοράσουν όλα τα παραγγελθέντα εμβόλια που τούς αναλογούν, με αποτέλεσμα να μένουν “υπόλοιπα” για τους πλουσίους. Τίθεται το ερώτημα, αν ούτε ο εμβολιασμός όλου του πληθυσμού της Ε.Ε. εξασφαλίζεται κατά προτεραιότητα, για ποια “επανεκκίνηση” μιλάνε… 

Ήδη, προς αδιέξοδο βαδίζουν οι συνομιλίες της Κομισιόν με την εταιρία “Άστρα Ζένεκα”, με βάση όσα δηλώνει η Επίτροπος Υγείας και Τροφίμων κα Στέλλα Κυριακίδου (ΦΩΤΟ). Η υστέρηση σε σχέση με τα συμφωνηθέντα ανέρχεται στο 75%.   

Σύμφωνα με δημοσίευμα του περιοδικού Politico, στις 7.1.2021 η Γερμανία, “χάρη στις βαθιές τσέπες” της, εκμεταλλεύθηκε στο έπακρο την αδυναμία των “συνεταίρων” της, προκειμένου η ίδια να εξασφαλίσει επιπλέον τις αδιάθετες δόσεις των εμβολίων.

Δεν είναι ξεκάθαρο ποιες χώρες και σε ποιο βαθμό δεν έχουν αγοράσει όλη την αναλογία τους. Δεν δίνονται στοιχεία στη δημοσιότητα, σε σχέση με την διαθεσιμότητα εμβολίων, και κατά πόσο η κάθε χώρα εξαντλεί τις δυνατότητες με βάση την αναλογία του πληθυσμού της.

Από υπολογισμούς και πληροφορίες ομάδας συνεργατών του περιοδικού, σε συνδυασμό με όσα στοιχεία έχουν δοθεί στη δημοσιότητα προκύπτει ότι:

Η Πολωνία θα παραγγείλει μόνον 6,6 εκατομμύρια εμβόλια της Moderna, ενώ δικαιούται πάνω από 13 εκατομμύρια.

Η Βουλγαρία εξασφάλισε 500.000 δόσεις, ενώ είχε δικαίωμα να αγοράσει άλλες 2 εκατομμύρια..

Η Ελλάδα επίσης αγόρασε 1,8 εκατομμύρια δόσεις, 2 εκατομμύρια λιγότερες απ’ ο, τι είχε δικαίωμα.

Το Βέλγιο αγόρασε 2 εκατομμύρια δόσεις, επίσης 2 εκατομμύρια λιγότερες απ’  όσες είχε δικαίωμα.

Η Πορτογαλία δήλωσε ότι θα αγοράσει 2,8 εκατομμύρια δόσεις του εμβολίου Moderna, επίσης λιγότερες απ’ όσες της αναλογούν με βάση τον πληθυσμό της. Η υπουργός υγείας Μαρία Τεμίδο δήλωσε αόριστα ότι οι αδιάθετες δόσεις θα αγοραστούν από άλλες χώρες της Ε.Ε.. Στην πράξη, τα περισσότερα αδιάθετα υπόλοιπα εξασφαλίσθηκαν από τη Γερμανία, η οποία προέβη και σε επιπλέον διμερείς συμφωνίες για να προμηθευτεί επιπλέον εμβόλια.

Η ενημέρωση από το Υπουργείο Υγείας: “Εξασφαλίσαμε 24 εκατομμύρια δόσεις” αλλά…τον Δεκέμβριο του 2020 παραδόθηκαν 83.850, ενώ το πρώτο τρίμηνο του 2021 επρόκειτο να παραδοθούν 1.548.825, πριν προκύψουν οι καθυστερήσεις…

Στις 11 Ιανουαρίου, από το Υπουργείο Υγείας, κατά την ενημέρωση των συντακτών, ο γ.γ. του Π.Φ.Υ. κ. Μάριος Θεμιστοκλέους παραδέχτηκε ότι μια χώρα της Ε.Ε. μπορεί να μην εξαντλήσει τα εμβόλια που της αντιστοιχούν, αλλά δήλωσε ότι η Ελλάδα έχει εξασφαλίσει τα εμβόλια που χρειάζεται:  Όμως, ο προγραμματισμός της παραλαβής εμβολίων το πρώτο τρίμηνο του 2021 ταιριάζει με τα στοιχεία του περιοδικού, που διατείνεται ότι με βάση τη συνολική διαθεσιμότητα, η Ελλάδα είναι πίσω σε σχέση με την αναλογία της. Οι δηλώσεις αναλυτικά:

Η Ελλάδα μέχρι τέλος Ιανουαρίου θα παραλάβει από την Pfizer 427.050 δόσεις. Μέχρι τέλος Φεβρουαρίου 362.700 δόσεις και τον Μάρτιο θα παραλάβει άλλες 558.675 δόσεις. Σύνολο από την εταιρεία Pfizer θα μας παραδοθούν 1.348.425 ως το τέλος Μαρτίου. Αυτός ο αριθμός είναι ελαφρά αυξημένος σε σχέση με προηγούμενες ανακοινώσεις. Σε αυτές υπάρχει περίπτωση να προστεθούν και άλλες 1.180.930 δόσεις από την επιπλέον συμφωνία της Pfizer με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Επιπλέον, μετά την έγκριση της Moderna αναμένεται να μας παραδοθούν 20.000 δόσεις εντός του Ιανουαρίου. Το Φεβρουάριο θα μας παραδοθούν άλλες 115.000 δόσεις και τον Μάρτιο 105.000 δόσεις εμβολίων. Οι συνολικές παραδόσεις της Moderna για το πρώτο τρίμηνο είναι 240.000 δόσεις.

Σε αυτές τις παραδόσεις αναμένεται να προστεθούν από την Astra Zeneca. Αν λάβει έγκριση από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων εντός του Ιανουαρίου, όπως αναμένεται, η πρώτη παράδοση θα είναι αρχές Φεβρουαρίου και θα είναι άνω των 400.000 δόσεων, με αύξηση των παραδόσεων τους επόμενους μήνες.

Επιπλέον, αναμένεται και νωρίτερα η έγκριση του εμβολίου της Johnson & Johnson που είναι μονοδοσικό και πολύ πιο εύκολο στη διαχείριση σαν εμβόλιο. Άρα σταδιακά αυξάνονται οι διαθέσιμες ποσότητες εμβολίων.

Με βάση τα ανωτέρω, το πρώτο τρίμηνο του 2021 από τις εταιρίες Pfizer και  Astra Zeneca.θα παραδοθούν συνολικά (1.348.425+240.00=) 1.548.825 δόσεις. Εάν προστεθούν οι 83.850 δόσεις της Pfizer που παραλήφθηκαν το Δεκέμβρη με βάση την τότε κυβερνητική ενημέρωση της 21.12.2020,  ο προγραμματισμός πλησιάζει περισσότερο τον αριθμό 1.800.000 που δίνει το Politico, παρά τα 24.000.000 που αορίστως δηλώθηκε ότι “εξασφάλισε” η Κυβέρνηση.

Η δήλωση του κ. Θεμιστοκλέους ότι αναμενόταν να προστεθούν και εμβόλια της Astra Zeneca, ταιριάζει με την πληροφορία του Politico, ότι κάποιες κυβερνήσεις βασίστηκαν στην κυκλοφορία του εμβολίου αυτού που είναι πολύ φθηνότερο από τα ήδη κυκλοφορούντα. Η γραμμή αυτή επιβεβαιώνεται και από την αναφορά του κ. Θεμιστοκλέους στο εμβόλιο της  “Johnson & Johnson που είναι μονοδοσικό και πολύ πιο εύκολο στη διαχείριση”. 

Οι μετέπειτα ενημερώσεις δεν μας έχουν κάνει σοφότερους σε σχέση με το ερώτημα, κατά πόσο η Ελλάδα έχει εξαντλήσει τις δυνατότητές της να αγοράσει τις δόσεις εμβολίων που της αναλογούν με βάση την αναλογία της και τη διαθεσιμότητα της παραγωγής τους.

Οι καθυστερήσεις των εταιριών να ανταποκριθούν στις παραγγελίες περιπλέκουν περισσότερο τα πράγματα.