-
Ὁ χαιρετισμὸς τοῦ Προέδρου τῆς ΧΔ Γιάννη Ζερβοῦ στὴν ἐκδήλωση τῆς “Χριστιανικῆς” στὸ Περιστέρι.
Σεβασμιώτατε, ἀγαπητοὶ ἀδελφοὶ καὶ φίλοι
Θὰ ἤθελα νὰ εὐχαριστήσω κατ’ ἀρχὴν τὴν Ἱερὰ Μητρόπολη γιὰ τὴ φιλοξενία τῆς ἐκδήλωσής μας.
Ἀπὸ τὸ ξεκίνημα τοῦ Κινήματός μας καὶ τῆς ἐφημερίδας του τὸ 1953, εἶχε ξεκαθαριστεῖ στὴν ἱδρυτικὴ πράξη τῆς 29ης Νομεβρίου, ὅτι πηγὴ ἔμπνευσης τῆς δράσης μας ἦταν τὸ κοινωνικὸ μήνυμα τοῦ Εὐαγγελίου καὶ εἰδικότερα, ἡ λειτουργία τῆς πρώτης χριστιανικῆς κοινότητας τῶν Ἱεροσολύμων καὶ ἡ «διακονία τῶν τραπεζῶν» ποὺ περιγράφεται στὶς Πράξεις τῶν Ἀποσόλων.
Ὄχι ἐπειδὴ κρίνουμε ὅτι ὑποκαθιστοῦμε τὸ ἔργο τῶν «ἑπτὰ διακόνων», ἀλλὰ ἐπειδὴ ἡ ἐκλογή τους ἔγινε γιὰ νὰ ἀποτρέπονται οἱ ἀδικίες. Ἔτσι κι ἐμεῖς πιστεύουμε ὅτι οἱ Χριστιανοὶ δὲν μποροῦν νὰ ἀδιαφοροῦν γιὰ τὴν ἀδικία ποὺ ὑπάρχει στὸν κόσμο καὶ ὅτι πρέπει ἐνεργὰ νὰ τὴν καταπολεμοῦν.
Ταυτόχρονα, ἡ «διακονία τῶν τραπεζῶν» εἶναι διακριτὴ ἀπὸ τὴ «διακονία τοῦ λόγου», ἡ ὁποία ἀνήκει στὴν Ποιμαίνουσα Ἐκκλησία. Ἡ δεύτερη πράξη τῆς Διοικούσας Ἐπιτροπῆς μετὰ τὴν ἱδρυτικὴ περιλάμβανε ἀπόφαση, ἡ ἵδρυση τοῦ κινήματός μας νὰ ἀνακοινωθεῖ στὴν Ἱερὰ Σύνοδο.
Ἡ φωνή μας ἦταν πάντοτε ἀνεξάρτητη, μὲ ὅσες θυσίες αὐτὸ συνεπάγεται. Ὅμως, πάντοτε λειτουργήσαμε μὲ ἄξονα τὸν σεβασμὸ πρὸς τὴν Ποιμαίνουσα Ἐκκλησία. Στὶς περιοδεῖες τῶν στελεχῶν μας, πάντοτε ἐπιδιωκόταν ἡ ἐπικοινωνία μὲ τὸν τοπικὸ Ἐπίσκοπο. Ὁ ἀδ. Ζώης Μεταξᾶς, παλαίμαχο στέλεχός μας ποὺ τὸ 1960 αύτοθυσιαστικὰ παραιτήθηκε ἀπὸ τὴ θέση του ὡς δάσκαλος στὸ Δημόσιο καὶ ἀφιερώθηκε στὴ διάδοση τοῦ μηνύματος τῆς Χριστιανικῆς Δημοκρατίας, στὸ πρόσφατο βιβλίο του «Ἄγγιγμα Μνήμης» ἀφιερώνει ἕνα κεφάλαιο γιὰ τὴ θετικὴ στάση τῆς διοικούσας Ἐκκλησίας στὰ περιοδεύοντα στελέχη τὴν περίοδο 1960-1967.
Ἐξαρχῆς ἔχουμε διακηρύξει ὄτι ἡ ρίζα τοῦ κοινωνικοῦ προβληματος εἶναι πνευματική, ἐπειδὴ προϋπόθεση γιὰ μιὰ κοινωνία έλεύθερη καὶ δίκαιη εἶναι ἡ χριστιανικὴ ἐντολὴ τῆς ἀγάπης πρὸς τὸν πλησίον. Ὅπως ἔγραφε ὁ χριστιανὸς κοινωνικὸς ἀγωνιστὴς Μαρίνος Ἀντύπας τὸ 1907, ἐὰν ἡ παραγγελία τοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ «ἀγάπα τὸν πλησίον σου ὡς σεαυτὸν…..ἐφαρμοσθῆ ποτέ, οἱ ἄνθρωποι θὰ ὦσιν ἀδεφοὶ καὶ ἡ χαρὰ καὶ τὸ μειδίαμα θὰ βασιλεύσωσι μεταξύ των ἀντὶ τῶν δακρύων καὶ τοῦ αἵματος».
Ἀπὸ καιρό, ἄνθρωποι μὲ αὐξημένη εὐασθησία, ὅπως ὁ ἱδρυτὴς τῆς ἐφημερίδας καὶ τοῦ κινήματός μας Νίκος Ψαρουδάκης, ὁ Φώτης Κόντογλου καὶ ἄλλοι ἐπισήμαιναν ἐδῶ καὶ δεκαετίες ὅτι ἡ κοινωνία κυριαρχεῖται ἀπὸ τὸ νόμο τῆς Ζούγκλας. Ὁ Νίκος Ψαρουδάκης στὴ δεκαετία τοῦ 1970, ἔκανε ἤδη λόγο ὅτι γιορτάζουμε «Χριστούγεννα χωρὶς Χριστό», μὲ τὴν ἔννοια ὅτι ὁ καταναλωτισμὸς εἶχε ἤδη παραμερίσει τὴν πνευματικὴ σημασία τῆς μεγάλης αὐτῆς γιορτῆς.
Σήμερα, τὰ προσχήματα ἔχουν πέσει ἐντελῶς, μὲ τὴν ἀγορὰ νὰ λειτουργεῖ πιὰ ὡς νέα θεότητα. Ὁ οἰκονομικὸς νεοφιλελευθερισμὸς δὲν εἶναι ἁπλὰ ἕνα οἰκονομικὸ σύστημα, ἀλλὰ ἐπιβάλλει πολιτισμό, ἀξίες, ἀκόμα καὶ νέο άνθρωπότυπο.
Ἡ ἐφημερίδα καὶ ἡ ἰστοσελίδα μας φιλοξενοῦν σχετικοὺς προβληματισμοὺς ποὺ δὲν εἶναι εὐρύτερα γνωστοὶ στὴν Ἑλλάδα]θςΘὰ ἀναφερθοῦμε ἐνδεικτικὰ σὲ δύο σύγχρονους φιλοσόφους, ποὺ δὲν δηλώνουν θρησκευόμενοι:
Ἡ Γαλλίδα φιλόσοφος Καελὰ Γκιλεσπί θεωρεῖ ὅτι τό σύστημα καλλιεργεῖ τὴ δημιουργία ἑνός νέου τύπου ἀνθρώπου, τήν ὁποία συγκρίνει μὲ προσηλυτισμό σὲ νέα θρησκεία. Μιὰ διαδικασία ἀντίστροφη μὲ αὐτὴ ποὺ περιγράφει ὁ ἀπόστολος Παῦλος στὴν Πρὸς Κολασσεῖς ἐπιστολή (γ’ 11): «ἀπεκδυσάμενοι τὸν παλαιὸν ἄνθρωπον σὺν ταῖς πράξεσιν αὐτοῦ, καὶ ἐνδυσάμενοι τὸν νέον τὸν ἀνακαινούμενον εἰς ἐπίγνωσιν κατ᾽ εἰκόνα τοῦ κτίσαντος αὐτόν, ὅπου οὐκ ἔνι Ἕλλην καὶ ᾽Ιουδαῖος, περιτομὴ καὶ ἀκροβυστία, βάρβαρος, Σκύθης, δοῦλος, ἐλεύθερος, ἀλλὰ τὰ πάντα καὶ ἐν πᾶσι Χριστός».
Στὴν προκειμένη περίπτωση, βρίσκεται σὲ ἐξέλιξη ἡ δημιουργία ἑνὸς νέου τύπου ἀνθρώπου ποὺ δὲν ὀφείλει τίποτα στὴν κοινότητα, ἀλλὰ ἀντίθετα ἐκείνη τοῦ ὀφείλει λόγω τῆς ἰδιότητάς του ὡς παραγωγοῦ πλούτου. Μιὰ ἱστορικὴ διαδικασία κατασκευῆς ἀπολιτικοῦ ἀνθρώπου, τῆς ὁποίας ὁ σύγχρονος ἄνθρωπος εἶναι τὸ τελικὸ προϊόν. Αὐτὸς ὁ ἄνθρωπος, ποὺ ἀπολαμβάνει μιὰ χιμαιρικὴ μεταπολιτική ἐλευθερία, εἶναι ἀπαραίτητος γιὰ τὴν ἀνάπτυξη τοῦ «ὑπερφιλελευθερισμοῦ». Ἔχει μάθει νὰ πιστεύει ὅτι ὅσο κάποιος ἀποδεσμεύεται, τόσο ἡ ἐλευθερία του αὐξάνεται».
Τὴν ἀντιστροφή τῶν ἀξιῶν ποὺ ἐπιβάλλει τὸ κυρίαρχο οἰκονομικὸ σύστημα τοῦ νεοφιλελευθερισμοῦ ἀναδεικνύει καὶ ὁ Γάλλος φιλόσοφος καὶ συγγραφέας Ντανί- Ρομπὲρ Ντιφοὺρ ποὺ παραπέμπει στὶς ἀντιλήψεις τοῦ ἀγγλοολλανδοῦ φιλοσόφου Μπέρναρντ ντὲ Μάντεβιλ , σύγχρονου καὶ ὁμοϊδεάτη τοῦ θεωρητικοῦ τοῦ οἰκονομικοῦ φιλελευθερισμοῦ Ἄνταμ Σμίθ. Σύμφωνα μὲ τὸν Μάντεβιλ, ποὺ προχώρησε παραπέρα, χωρὶς ἰδιωτικὲς κακίες δὲν ὑπάρχει δημόσιο ὄφελος.
Στὸ ἔργο του “Ὁ θρύλος των μελισσῶν”, ὁ ντὲ Μάντεβιλ περιγράφει μιὰ κοινότητα μελισσῶν ποὺ ἄκμαζε, μέχρι ποὺ ξαφνικὰ οἱ μέλισσες ποὺ τὴν ἀποτελοῦσαν ἔγιναν τίμιες καὶ ἐνάρετες. Χωρίς την ἐπιθυμία γιὰ προσωπικὸ ὄφελος, πλουτισμὸ καὶ ἰσχύ, ἡ οἰκονομία τους κατέρρευσε καὶ οἱ μέλισσες ποὺ ἀπόμειναν πῆγαν νὰ ζήσουν ἁπλὲς ζωὲς σὲ ἕνα κούφιο δέντρο. Ὁ Μάντεβιλ εἶχε φτάσει στὸ σημεῖο νὰ ἐπικρίνει την ὕπαρξη σχολείων γιά την ἐπιμόρφωση των φτωχῶν (“charity schools”), ἐπειδὴ ἡ μόρφωση θά τοὺς δημιουργοῦσε περισσότερες ὑλικὲς ἀνάγκες.
Ὁ Ντιφούρ ἀποκαλεῖ τὸν οἰκονομικὸ νεοφιλελευθερισμὸ “μαντεβιλιανό σύστημα”, θεωρώντας ὅτι σὲ αὐτή τὴν ἀντιστροφὴ τῶν ἀξιῶν καὶ τῆς πραγματικότητας βρίσκεται το θεμέλιο του σημερινοῦ νεοφιλελευθερισμοῦ, ποὺ μεταμορφώνει βαθιά την κοινωνία. Ἀφοῦ οἱ ἀτομικὲς κακίες παράγουν δημόσια ἀρετή, κατ’ ἐπέκταση, πρέπει νὰ ἐμπιστευτοῦμε τὴν Πολιτεία στοὺς χειρότερους ἀνθρώπους. Τὰ ἄτομα δὲν ὑπάρχουν κἄν, εἶναι σκλάβοι μιᾶς ἰδεολογίας πού τὰ κάνει καταναλωτές, ἐγωιστὲς καὶ ἀγελαίους (“πρόβατα” μέ τὴν κακὴ ἔννοια τῆς ἀβουλίας), ἐγκλωβισμένους στὸν ἑαυτό τους καὶ ἀπελπισμένα προσκολλημένους στὸ πλαίσιο ἀναφορᾶς τῆς ἀτομικῆς τους ταυτότητας.
Στὸ τελευταῖο αὐτὸ σημεῖο ἀνάγεται προφανῶς καὶ ἡ ἄνθιση του ἀτομικοῦ δικαιωματισμοῦ, ποὺ ὑποκαθιστᾶ τὴν προτεραιότητα του ἀγώνα γιά τα κοινωνικὰ δικαιώματα καὶ ταυτόχρονα λειτουργεῖ διχαστικά στὴν κοινωνία.
Στὸ βιβλίο του “Ἡ ἀγορά-θεός -ἡ φιλελεύθερη πολιτιστικὴ ἐπανάσταση”, (Le Divin Marché-La révolution culturelle libérale ), ἐπιχειρεῖ νὰ δείξει ὅτι οἱ ἄνθρωποι βρίσκονται ὑπό την ἐπιρροὴ μιᾶς νέας κατακτητικῆς θρησκείας, τῆς θρησκείας τῆς Ἀγορᾶς, ποὺ λειτουργεῖ στὴ βάση της θέσης τοῦ Μπέρναρντ ντὲ Μάντεβιλ, ὅτι «Οἱ ἰδιωτικὲς κακίες δημιουργοῦν δημόσια ἀρετή», ἕνα “θαῦμα” ποὺ ἀνάγεται στὸ «ἀόρατο χέρι», τὸ ὁποῖο κατά τὸν Άνταμ Σμίθ, ρυθμίζει αὐτόματα την ἀγορὰ καὶ ἐκλαμβάνεται ὡς ἕνα εἶδος “θείας πρόνοιας”. Στὸ βιβλίο ἀναλύονται διεξοδικὰ οἱ καταστρεπτικὲς συνέπειες αὐτῆς τῆς δοξασίας ποὺ ἐπικυριαρχεῖ στὶς μέρες μας
Στὸ βιβλίο “Ὁ ἀπόλυτος ἐγωισμὸς – Στὴ διεστραμμένη Πολιτεία- φιλελευθερισμὸς καὶ πορνογραφία”. (Égoïsme absolu- Dans La Cité perverse – libéralisme et pornographie) προβάλλει τὴ θέση ὅτι ἡ οἰκονομικὴ καὶ χρηματοπιστωτική κρίση ποὺ ξεκίνησε τὸν Ὀκτώβριο του 2008 εἶχε τουλάχιστον ἕνα ὄφελος. Ἀποκάλυψε τοὺς διεστραμμένους μηχανισμοὺς ποὺ διέπουν τὴ λειτουργία της Πολιτείας σήμερα. Ζοῦμε σὲ ἕνα σύμπαν ποὺ ἔχει κάνει πρωταρχικὴ ἀρχή τον ἐγωισμό, τὸ προσωπικὸ συμφέρον, τὴν ἀγάπη γιά τον ἑαυτό μας.
Αὐτὴ ἡ ἀρχὴ διέπει πλέον κάθε συμπεριφορά, ἀπό τοὺς ὑπερπλουσίους ἕως τὶς συμμορίες ἀνηλίκων παραβατῶν. Μᾶς ὁδηγεῖ νὰ ζήσουμε σὲ μιὰ διεστραμμένη Πολιτεία. Πορνογραφία, ἐγωισμός, ἀμφισβήτηση ὅλων τῶν νόμων, ἀποδοχὴ τοῦ κοινωνικοῦ δαρβινισμοῦ, ἐργαλειοποίηση τῶν ἄλλων: Ἕνας κόσμος ποὺ τείνει πρὸς τὸ σαδισμό, στὴ βάση μιᾶς “συμμαχίας” τοῦ Ἄνταμ Σμὶθ καὶ τοῦ Μαρκησίου ντὲ Σαντ, ὁ ὁποῖος στὰ ἔργα του ἔχει προβάλει πῶς θὰ ἦταν ἕνας κόσμος ποὺ λειτουργεῖ στὴ βάση τοῦ ἀπόλυτου ἐγωισμοῦ. Ἡ παλιὰ ἠθικὴ τάξη ποὺ ἐπέβαλλε σὲ ὅλους νὰ καταστέλλουν τὶς παρορμήσεις καί τὶς ἐπιθυμίες τους, ἔχει ἀντικατασταθεῖ μιὰ νέα τάξη πού τοὺς ἐνθαρρύνει νὰ ἐκτεθοῦν, ὅποιες κι ἂν εἶναι οἱ συνέπειες.
Ἐμεῖς θὰ λέγαμε, ὅτι ὁ ὑλισμὸς περνᾶ σὲ νέα φάση περαιτέρω ἐξαχρείωσης. Ἀφοῦ πρῶτα ὁ ἄνθρωπος χειραγωγήθηκε νὰ πιστεύει ὅτι δὲν ὀφείλει τίποτα στὸ Θεό, τώρα χειραγωγεῖται νὰ πιστεύει ὅτι δὲν ὀφείλει τίποτα στὸ συνάνθρωπο του.
Μὲ συμπληρωματικὸ ἐποικοδόμημα τὸν δικαιωματισμό, ὁ ὁποῖος εἶναι χρήσιμος στὴ νέα τάξη πραγμάτων γιατὶ διχάζει καὶ ἀποπροσανατολίζει. Ὅπως καί τὸ ἐθνοκεντρικὸ μίσος, ποὺ ἐπίσης εἶναι σύμπτωμα τῆς ἀτομοκρατούμενης κοινωνίας καὶ ἀντίθετο μέ τὸ Εὐαγγέλιο. Μέ τὶς δύο τάσεις νὰ προκαλοῦν τὴν ἀποσύνθεση τῆς κοινωνίας καί τὴ μετάλλαξη της σὲ ἕνα εἶδος ἀρχιπελάγους ἀλληλομισούμενων «νησίδων», δηλαδὴ ἀτόμων καὶ κλειστῶν ὁμάδων.
Ἐπιπροσθέτως, θὰ ἀναφερθοῦμε στὸν προβληματισμὸ τοῦ κοινωνιολόγου Ἐμμανουελ Τόντ, ποὺ ἐνῶ δὲν εἶναι θρησκευόμενος, ἀνησυχεῖ γιὰ τὴν ραγδαία περιθωριοποίηση τῶν χριστιανικῶν παραδόσεων στὴν Εὐρώπη καὶ προβληματίζεται γιὰ τὸ τί θα καλύψει τὸ κενὸ ποὺ ἔχει δημιουργήσει αὐτὸς ὀ μηδενισμός.
Ἡ ἀποξένωση ἀπὸ τὴ χριστιανικὴ διδασκαλία καὶ παράδοση, ὡς ἀποτέλεσμα τοῦ ὑλιστικοῦ ἀτομοκεντρισμοῦ εἶναι ὅλο καὶ πιὸ φανερὴ στὶς δυτικοευρωπαϊκὲς κοινωνίες ποὺ ἔχουμε ὡς πρότυπο. Ἂν στὴν Ἀλβανία τὶς ἐκκλησίες τὶς ἐκλεισε μὲ τὸ στανιὸ τὸ ἀθεϊστικὸ καὶ ὑλιστικὸ καθεστὼς τοῦ Ἐνβὲρ Χότζα, ἡ διαδικασία αὐτὴ συντελεῖται ἐκ τῶν πραγμάτων στὶς δυτικὲς κοινωνίες, ἐλλείψει πιστῶν λόγω τῆς ἅλωσης τῆς ἀνθρώπινης ψυχῆς ἀπὸ τὸν ὑλισμό. Ὅλο καὶ αὐξάνουν οἱ χῶροι ποὺ ἐνῶ λειτουργοῦσαν ὡς ναοὶ μετατρέπονται σὲ ἄλλου τύπου χώρους, ὅπως καταστήματα. Ἀκόμα καὶ μοναστήρι διαφημίζεται στὸ διαδίκτυο ὡς ξενοδοχεῖο πολυτελείας.
Ἀπὸ τὰ παραπάνω εἶναι προφανές, ὅτι τὸ πρόβλημα τῆς θεοποίησης τῶν ἀγορῶν καὶ τῆς κερδοσκοπικῆς δραστηριότητας δὲν εἶναι μόνον οἰκονομικὸ καὶ πολιτικό, ἀλλὰ πρωτίστως πνευματικὸ καὶ πρώτη προτεραιότητα γιὰ τοὺς Χριστιανούς. Ἰδίως ὅταν οἱ εὐρωπαϊκὲς κοινωνίες ποὺ ραγδαῖα ἀποχριστιανοποιοῦνται προβάλλονται ὡς πρότυπα πρὸς μίμηση.
Τὴν ἀνάδειξη αὐτῆς τῆς διάστασης ἔχει στόχο ἡ παροῦσα ἐκδήλωση.

