Δυναμικά με μαζικη διαδήλωση στην Αθήνα αντέδρασαν οι φοιτητές στη θρασύτατη επιδίωξη της κυβέρνησης Μητσοτάκη να νομοθετήσει τη λειτουργία των αποκαλούμενων μη κρατικών Πανεπιστημίων, παραβιάζοντας ευθέως το άρθρο 16 του Συντάγματος. Φοιτητικοί σύλλογοι απ’ όλη τη χώρα δημιούργησαν εκρηκτικό κλίμα και ανέδειξαν τη μαζική αντίδραση της νεολαίας στα κυβερνητικά σχέδια.

Το μέγεθος της συνταγματικής εκτροπής αναδεικνύεται από το γεγονός ότι ακόμα και συνταγματολόγοι που επί της ουσίας είναι υπέρ των ιδιωτικών πανεπιστημίων, συνυπογράφουν επιστολή με την οποία τονίζουν ότι μόνο με αναθεώρηση του Συντάγματος μπορεί να περάσει τέτοιο νομοθέτημα.  

Σαφής είναι και η πρόσφατη σχετική νομολογία του Συμβουλίου της Επικρατείας: “Η ανώτατη εκπαίδευση παρέχεται στην Ελλάδα αποκλειστικώς από ιδρύματα που αποτελούν νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου, πλήρως αυτοδιοικούμενα, απαγορεύεται δε απολύτως η σύσταση σχολών ανώτατης εκπαίδευσης από ιδιώτες, ασχέτως του προορισμού ή του χαρακτήρα των σχολών αυτών (Σ.τ.Ε. 1318/2009, 547/2008 επταμ. κ.ά.)”.  (Απόφαση 922/2023, που εμμένει στην παλαιότερη πάγια νομολογία του Δικαστηρίου). 

Ήδη διαφαίνεται και η σχεδιαζόμενη απαξίωση της ανώτατης Παιδείας, αφού τα κριτήρια εισαγωγής στα νέου τύπου “Πανεπιστήμια” θα είναι πολύ πιο χαλαρά. Σύμφωνα με τον αρμόδιο Υπουργό, για να είναι κάποιος υποψήφιος, θα πρέπει να καλύπτει την ελάχιστη βάση εισαγωγής του επιστημονικού πεδίου που τον ενδιαφέρει. Αυτό θα προκύπτει από τον μέσο όρο της επίδοσής του στα μαθήματα του επιστημονικού πεδίου που τον ενδιαφέρει επί 0,8». Με τον τρόπο αυτό προκύπτει ότι στα νέου τύπου μορφώματα με αντικείμενο αντίστοιχο με σχολές όπως η Νομική, το Πολυτεχνείο και την Ιατρική, θα μπορούν να εισάγονται φοιτητές με ελάχιστα μόρια, σε σχέση με τα ισχύοντα. Την ίδια στιγμή, μένουν αδειανές θέσεις σε περιφερειακά πανεπιστήμια, λόγω της ελάχιστης βάσης για την εισαγωγή. Προφανής στόχος η δημιουργία αυξημένης εν δυνάμει πελατείας στους επιχειρηματίες που θα κρύβονται πίσω από τα “μη κρατικά” ιδρύματα και βεβαίως θα εισπράττουν δίδακτρα.  

Έτσι, πέρα από την παραβίαση του Συντάγματος, η κυβέρνηση επεκτείνει το αποδομητικό και καταστρεπτικό της έργο στο χώρο της Ανώτατης Παιδείας.

Οκτώ καθηγητές Συνταγματικού Δικαίου υπογράφουν επιστολή με την οποία, άσχετα με την προσωπική άποψη του καθενός για τα ιδιωτικά πανεπιστήμια, εμμένουν ότι το κυβερνητικό νομοσχέδιο είναι αντισυνταγματικό.

Αποκλειστικά από νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου ανώτατη εκπαίδευση με βάση το Σύνταγμα

«Με αφορμή ορισμένες γνωμοδοτήσεις και τοποθετήσεις συναδέλφων, που είδαν πρόσφατα το φως της δημοσιότητας, έχει δημιουργηθεί η εντύπωση ότι η πλειονότητα των καθηγητών συνταγματικού Δικαίου τάσσεται αναφανδόν υπέρ της συνταγματικότητας των κυβερνητικών σχεδίων για την λειτουργία ιδιωτικών πανεπιστημίων στη χώρα μας. Αισθανόμαστε λοιπόν την ανάγκη να δηλώσουμε ότι κάτι τέτοιο δεν ισχύει.

Στο άρθρο 16 του Συντάγματος προβλέπεται ρητά ότι η ανώτατη εκπαίδευση παρέχεται αποκλειστικά από νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου με πλήρη αυτοδιοίκηση, ότι οι καθηγητές τους είναι δημόσιοι λειτουργοί και ότι η σύσταση ανώτατων σχολών από ιδιώτες απαγορεύεται. Κατά τη γνώμη μας η ρητή αυτή απαγόρευση δεν μπορεί να παρακαμφθεί με βάση μία σύμφωνη με το ευρωπαϊκό ενωσιακό δίκαιο ερμηνεία του Συντάγματος. Άλλωστε η Ελλάδα ούτε έχει καταδικασθεί ποτέ από το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης για παραβίαση του ενωσιακού δικαίου εξαιτίας της απαγόρευσης λειτουργίας ιδιωτικών πανεπιστημίων, ούτε καν έχει παραπεμφθεί από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή στο Δικαστήριο. Συνεπώς για την λειτουργία ιδιωτικών πανεπιστημίων, κερδοσκοπικών ή μη, απαιτείται συνταγματική αναθεώρηση.

Διευκρινίζουμε ότι η τοποθέτησή μας απέναντι στην ως άνω αντίθετη προς το Σύνταγμα ερμηνεία δεν οφείλεται σε πολιτική αντίθεσή μας ως προς τη λειτουργία ιδιωτικών Πανεπιστημίων, επί της οποίας καθένας από εμάς διατηρεί τη προσωπική του άποψη υπέρ ή κατά, αλλά στην υποχρέωσή μας να προασπίσουμε την τήρηση του Συντάγματος. Άλλωστε, σε τριάμισι χρόνια από τώρα είναι δυνατόν να έχει ολοκληρωθεί η συνταγματική αναθεώρηση, οπότε το ζήτημα της λειτουργίας ιδιωτικών πανεπιστημίων θα μπορούσε να τεθεί ευχερώς στην ορθή συνταγματική του βάση».

  • Αλκιβιάδης Δερβιτσιώτης, Καθηγητής ΔΠΘ
  • Γιάννης Δρόσος, Ομ. Καθηγητής ΕΚΠΑ
  • Ακρίτας Καϊδατζής, Αναπλ. Καθηγητής ΑΠΘ
  • Ιφιγένεια Καμτσίδου, Αναπλ. Καθηγήτρια ΑΠΘ
  • Ξενοφών Κοντιάδης, Καθηγητής Παντείου Πανεπιστημίου
  • Παναγιώτης Μαντζούφας, Καθηγητής ΑΠΘ
  • Γιώργος Σωτηρέλης, Καθηγητής ΕΚΠΑ
  • Κώστας Χρυσόγονος, Καθηγητής ΑΠΘ

 

 

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *
You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>