Οργή προκάλεσε στην Κίνα η ολιγόωρη επίσκεψη της Προέδρου της Βουλής των Αντιπροσώπων των ΗΠΑ Νάνσι Πελόζι στην Ταϊβάν. Η κα Πελόζι, προφανώς εκφράζοντας ακόμα πιο φιλοπόλεμους και σκληρούς κύκλους του Δημοκρατικού Κόμματος από τους κυβερνώντες, πέρασε από την Ταϊβάν στα πλαίσια περιοδείας της, παρά τις αντιρρήσεις της κυβέρνησης των ΗΠΑ.
Η Ταϊβάν, νησί στα ανοιχτά της ηπειρωτικής Κίνας, ήταν υπό ιαπωνική κατοχή από το 1895 έως το 1945. Αποτέλεσε το καταφύγιο του ηττημένου στρατού και της εθνικιστικής κυβέρνησης της Κίνας, μετά τη νίκη του Λαϊκού Στρατού υπό τον Μάο Τσε Τουνγκ στον εμφύλιο πόλεμο που έληξε το 1949.
Η κυβέρνηση της Ταϊβάν, η οποία έως και σήμερα αποκαλείται “Δημοκρατία της Κίνας”, αναγνωριζόταν ως η νόμιμη κινεζική κυβέρνηση από τον ΟΗΕ. Όμως, με τον τρόπο αυτό, αναγνωριζόταν μια οντότητα με πληθυσμό 20 εκατομμυρίων, ενώ 700 εκατομμύρια που αριθμούσε τότε η ηπειρωτική Κίνα έμεναν ακάλυπτα. Σταδιακά, τη δεκαετία του 1970, όλο και περισσότερες χώρες αναγνώρισαν την κυβέρνηση του Πεκίνου, η οποία το 1971 αναγνωρίστηκε από τον ΟΗΕ ως εκπρόσωπος της Κίνας, και κάτοχος της έδρας του μόνιμου μέλους στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ. To 1972, με την επίσκεψη του Αμερικανού Προέδρου Ρίτσαρντ Νίξον στη Λαϊκή Κίνα, άρχισε η διαδικασία για αναγνώριση της κυβέρνησης του Πεκίνου από τις ΗΠΑ. Σήμερα, μόλις 14 κυβερνήσεις αναγνωρίζουν επίσημα την κυβέρνηση της Ταϊβάν, ενώ οι περισσότερες διατηρούν ανεπίσημες σχέσεις. Επίσημα, οι ΗΠΑ και οι σύμμαχοί τους αναγνωρίζουν ότι η Ταϊβάν αποτελεί επαρχία της Κίνας και τάσσονται υπέρ της ειρηνικής επίλυσης του προβλήματος. Η κυβέρνηση του Πεκίνου διακόπτει διπλωματικές σχέσεις με όποια χώρα αναγνωρίζει την Ταϊβάν. Επιδιώκει την επανένταξη της Ταϊβάν με εφαρμογή του συστήματος “Μια χώρα δύο συστήματα”, όπως έγινε και με το Χονγκ Κονγκ.
Οι πρώτες ελεύθερες εκλογές στην Ταϊβάν έγιναν το 1996. Μετά την αποχώρηση των Ιαπώνων, η Ταϊβάν κυβερνήθηκε δικτατορικά από τον αντίπαλο του Μάο Τσανγκ Κάι Σεκ. Από το 1949 και μετά Μέχρι τότε, κυριαρχούσε το Κουό Μιν Τανγκ, κόμμα του Τσανγκ Κάι Σεκ, που κυβερνούσε την Κίνα και ανατράπηκε με τον εμφύλιο πόλεμο. Κυβερνούσε την Ταϊβάν δικτατορικά μέχρι το 1987.
Η πολιτική του Κουό Μιν Τανγκ ταυτίζεται με την πολιτική του Πεκίνου και τάσσεται υπέρ της μελλοντικής επανένωσης της Ταϊβάν με την Κίνα, με την προϋπόθεση του πλήρους εκδημοκρατισμού της τελευταίας. Τα τελευταία χρόνια είναι στην αντιπολίτευση και είναι ο βασικός πόλος που ταυτίζει την Ταϊβάν με την Κίνα.
Ο άλλος πολιτικός πόλος, που θεωρεί την Ταϊβάν χωριστή οντότητα, ήταν εκτός νόμου και υπέστη άγριες διώξεις και καταστολή. Με δεδομένες τις ιδιαιτερότητες της Ταϊβάν, που περιλαμβάνει και άλλες εθνότητες, αλλά και την μακρόχρονη ξεχωριστή πορεία της από την ηπειρωτική Κίνα, θεωρεί ότι υπάρχει ταϊβανέζικη εθνική ταυτότητα χωριστή από την κινεζική και τάσσεται υπέρ της ανεξαρτησίας, επίσης στο μέλλον. Η τάση αυτή είναι στην κυβέρνηση με την πρόεδρο Τσάι Ινγκ-βέν, προκαλώντας τη δυσπιστία του Πεκίνου.
Στην πράξη και οι δύο τάσεις δέχονται ότι ο σκοπός τους δεν μπορεί άμεσα να πραγματοποιηθεί, οπότε τάσσονται υπέρ της διατήρησης του “στάτους κβο”.
Η επίσκεψη Πελόζι έχει προκαλέσει αντιδράσεις από την Κίνα, η οποία έχει περικυκλώσει την Ταϊβάν με πολεμικά πλοία πραγματοποιώντας ασκήσεις με πραγματικά πυρά. Οι ασκήσεις αυτές χαρακτηρίστηκαν από την κυβέρνηση της Ταϊβάν ως “προσομοίωση εισβολής”.
“Οι στρατιωτικές ασκήσεις της Κίνας, είναι ανοιχτές, διαφανείς και γίνονται με επαγγελματισμό σύμφωνα με το εγχώριο δίκαιο, το διεθνές δίκαιο και την διεθνή πρακτική. Στόχος μας είναι να προειδοποιήσουμε τους υποκινητές και να τιμωρήσουμε τις δυνάμεις ανεξαρτησίας της Ταϊβάν” δήλωσε ο ΥΠΕΞ της Κίνας, Γουάνγκ Γι.
Παράλληλα η Κίνα, ως αντίποινα, ανακοίνωσε την αναστολή συνεργασίας με τις ΗΠΑ σε σειρά από θέματα, όπως ο διάλογος μεταξύ υψηλόβαθμων στρατιωτικών αξιωματικών, οι συνομιλίες για το Κλίμα, η πρόληψη διασυνοριακού εγκλήματος και εμπορίας ναρκωτικών καθώς και ο επαναπατρισμός παράτυπων μεταναστών.
Παρά το γεγονός ότι η επίσκεψη Πελόζι στην Ταϊβάν έχει θέσει σε κίνδυνο την παγκόσμια ειρήνη, το εγχείρημα ενδέχεται να μιμηθούν και βουλευτές του γερμανικού Κοινοβουλίου.
Ο πρώην πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ επέκρινε την επίσκεψη Πελόζι: «Θα τελειώσουμε με την τρελή Νάνσι Πελόζι. Τι στο καλό; Τι δουλειά είχε στην Ταϊβάν; Έγινε το όνειρο της Κίνας. Τους έδωσε μια δικαιολογία».Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ κ. Μπλίνκεν σε συνέντευξη τύπου στις Φιλιππίνες επέπληξε την Κίνα για τις ενέργειες της, από την εκτόξευση πυραύλων έως και την αποχώρηση από τις συνομιλίες για το Κλίμα.
Ο ίδιος δήλωσε πως οι ΗΠΑ θα εργαστούν προκειμένου να διασφαλίσουν ότι οι δίαυλοι παραμένουν ανοικτοί για να αποφευχθεί πιθανή παρανόηση.
Πηγή: ΑΠΕ – ΜΠΕ

