«Πολλὲς φορὲς μὲ ρωτᾶνε ἐδῶ στὴ φυλακὴ πῶς βρῆκα τὴ δύναμη ἐγώ, ἕνα ἄβγαλτο κορίτσι ἀπ’ τὴ Σάμο, ν’ ἀνακατευτῶ στὴν Ἀντίσταση. Οὔτε κι ἐγὼ ξέρω νὰ σοῦ πῶ. Κάτι μέσα μου μ’ ἔτρωγε. Κάτι μοῦ ’λεγε «Πρέπει νὰ κάνεις κι ἐσὺ κάτι. Τὸ ζητάει ἡ ὥρα». Μπορεῖ νὰ μ’ ἔβαλαν στὰ αἵματα κι ἐκεῖνα τὰ παλικάρια ποὺ κατέβασαν τὴ γερμανικὴ σημαία ἀπ’ τὴν Ἀκρόπολη τὸν Μάιο τοῦ ’41. Δὲν μάθαμε ἀκόμα τ’ ὄνομά τους. Ἴσως νὰ μὴν τὸ μάθουμε ποτέ. Θυμᾶμαι ὅτι ἐκείνη τὴ μέρα, ἐκεῖνο τὸ σούρουπο, ἀνέβηκα πάνω στοῦ Φιλοπάππου καὶ κοίταζα τὸν βράχο ἀπέναντι. Κοίταζα τὸν Παρθενώνα καὶ σκεφτόμουνα «Ἆραγε, θὰ μπορέσω ποτὲ νὰ κάνω κι ἐγὼ κάτι;»

• Αὐτὰ ἔγραφε μεταξὺ ἄλλων ἡ Ἰουλία Μπίμπα, ἡρωίδα τῆς Ἀντίστασης, σὲ ἐπιστολή της ἀπὸ τὴ φυλακὴ τὸν Δεκέμβριο τοῦ 1942. Στὴν Ἀθήνα ὅπου ζοῦσε μὲ τὸν ἐκ γενετῆς τυφλὸ σύζυγό της Κωνσταντίνο, ἔβγαζε μεροκάματο ἐργαζόμενη ὡς παραδουλεύτρα καὶ στὸν ἐλεύθερο χρόνο της ἦταν κατηχήτρια στὴν ἐκκλησία τοῦ Ἁγίου Νικολάου.
• Εἶχε πρωταγωνιστήσει στὴν ἀνατίναξη τοῦ κτηρίου τῆς ναζιστικῆς ΕΣΠΟ ἀπὸ τὴν ὀργάνωση ΠΕΑΝ.
• Ἐμπνεόμενη ἀπὸ ἥρωες ποὺ ἔδρασαν ἀπὸ ἄλλο ἰδεολογικὸ μετερίζι, τὸν Μανώλη Γλέζο καὶ τὸν Λάκη Σάντα. Τὰ ὀνόματα τῶν ὁποίων ἀγνοοῦσε.
• Ἡ Ἰουλία Μπίμπα πῆρε μικρὴ παράταση ζωῆς σὲ σχέση μὲ τοὺς συναγωνιστές της, ἐπειδή, ὡς γυναίκα, τυπικὰ δὲν ἔπρεπε νὰ τουφεκιστεῖ, ἀλλὰ νὰ ἐκτελεσθεῖ μὲ τὴ λαιμητόμο.
• Ἔτσι, ὁδηγήθηκε στὴ Βιέννη, ὅπου καὶ θανατώθηκε μὲ ἀποκεφαλισμὸ σὰν σήμερα, στὶς 26 Φεβρουαρίου 1943, μαζὶ μὲ ἄλλους ἀντιφασίστες ἄλλων ἐθνικοτήτων.
• Λίγο πιὸ μακριά, στὸ Μόναχο, λίγες μέρες πρίν, εἶχε θανατωθεῖ μὲ τὸν ἴδιο τρόπο ἡ Σοφία Σὸλ τοῦ «Λευκοῦ Ρόδου». Ὅπως καὶ ὁ ἀδελφός της Χὰνς καὶ ὁ Κρίστιαν Πρόμπστ.

  

• Προφανῶς, οἱ Ναζὶ δολοφόνοι ἔγιναν λιγότερο τυπικοὶ ὅταν ἔπρεπε νὰ φύγουν τὸ 1944, ἀφοῦ τουφέκισαν μεταξὺ ἄλλων τὴν πολύτεκνη μητέρα Λέλα Καραγιάννη καὶ τὴ μικρὴ μαθήτρια Ἡρὼ Κωνσταντοπούλου.
• Τέτοιες μέρες τοῦ Φεβρουαρίου τοῦ 1943, συγκλονίστηκε ἡ Ἀθήνα ἀπὸ μαζικὲς διαδηλώσεις, οἱ ὁποῖες εἶχαν ὡς ἀποτέλεσμα τὴ ματαίωση τῆς πολιτικῆς ἐπιστράτευσης ποὺ σχεδίαζαν οἱ Γερμανοὶ κατακτητές.
• Κάτι ποὺ πέτυχαν σὲ ὅλες τὶς ἄλλες κατεχόμενες χῶρες, ἀπ’ ὅπου μὲ τὸν τρόπο αὐτὸν ἄντλησαν τὸ ἐργατικὸ δυναμικὸ ποὺ εἶχαν ἀνάγκη γιὰ τὴν πολεμική τους προσπάθεια.
• Ὁ Ἀρχιεπίσκοπος Δαμασκηνὸς πῆγε ὁ ἴδιος στὸ γραφεῖο τοῦ πληρεξουσίου τοῦ γερμανικοῦ Ράιχ στὴν Ἑλλάδα Ἄλτενμπουργκ καὶ δήλωσε πώς, ἄν δὲν ματαιωνόταν ἡ ἀπόφαση πολιτικῆς ἐπιστράτευσης, οἱ καμπάνες ὅλων τῶν ἐκκλησιῶν θὰ χτυποῦσαν ὥσπου νὰ πέσει καὶ ὁ τελευταῖος σὲ θέση νὰ τραβάει τὰ σχοινιά.
• Ἡ παρέμβαση αὐτὴ θορύβησε τὸν Ἄλτενμπουργκ καὶ συνέβαλε ἀποφασιστικὰ στὴν ἀκύρωση τῆς ἀπόφασης.
• Τοὺς ἀγῶνες αὐτοὺς τοῦ ἑλληνικοῦ λαοῦ θύμισαν οἱ φωτογραφίες τῶν ἀγωνιστῶν ποὺ πήγαιναν γιὰ ἐκτέλεση τὴν Πρωτομαγιὰ τοῦ 1944 στὴν Καισαριανή.
• Μὲ τὴ συγκλονιστικὴ εἰκόνα τῶν ἀνθρώπων ποὺ βάδιζαν μὲ τέτοιο θάρρος πρὸς τὸ θάνατο.
• Θἄλεγε κανεὶς ὅτι, μέρες Ψυχοσαββάτων, οἱ ψυχὲς αὐτὲς βρῆκαν τὴν εὐκαιρία καὶ διάλεξαν αὐτὸν τὸν τρόπο γιὰ νὰ μᾶς ἐπισκεφτοῦν ὅλους.
• Γιὰ νὰ μᾶς θυμίσουν μὲ τὸ παράδειγμά τους τὸ καθῆκον τῆς ἀντίστασης στὴ νέου τύπου Κατοχή.
• Τὸ μέγεθος τῆς λεβεντιᾶς αὐτῶν τῶν ἀνθρώπων ποὺ ἀποπνέουν οἱ φωτογραφίες παραπέμπει στὸ ἀσύλληπτο μέγεθος τοῦ ἀγώνα ποὺ ἔδωσε ὁ ἑλληνικὸς λαὸς τὰ φοβερὰ χρόνια τοῦ 1940-1944.
• Πέρα ἀπὸ ἰδεολογίες καὶ παρατάξεις, γιὰ τὴν ἀποτίναξη τῆς σκλαβιᾶς.
• Γιὰ μιὰ κοινωνία ἐλεύθερη καὶ δίκαιη, ὅπως τὴν ἔβλεπε ὁ κάθε ἀγωνιστὴς τῆς λευτεριᾶς.
• Δυστυχῶς, δὲν ὑπῆρξαν οἱ προϋποθέσεις γιὰ νὰ γίνει σύνθεση τῶν ἐπιμέρους ὁραμάτων καὶ ἡ κεφαλαιοποίηση τῶν ἀγώνων, ποὺ θὰ εἶχε ὁδηγήσει τὴν πατρίδα μας πολλὲς δεκαετίες πιὸ μπροστά, μὲ κοινωνικὸ κράτος στὸ ἐπίπεδο ἄλλων χωρῶν τῆς κατεχόμενης Εὐρώπης ποὺ ἀπέφυγαν τὸν ἐμφύλιο σπαραγμὸ καὶ ἔθεσαν σὲ ἐφαρμογὴ τὶς ἐξαγγελίες τῆς Ἀντίστασης.

Χριστιανική 26 Φεβρουαρίου 2026. Στήλη τὰ τοῦ Καίσαρος